Συνεντεύξεις

Συνέντευξη στον Νίκο Ευαγγελάτο και το κανάλι «Ε»

Για το χειρισμό του πακέτου Γιούνκερ και την υψηλή του απορρόφηση, για την πτωτική πορεία των ληξιπρόθεσμων οφειλών, το χθεσινό EG και την εκταμίευση της δόσης, για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό και την τεράστια ανάσα που θα δώσει σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις, για την πολύ καλή κατάσταση κεφαλαιακής επάρκειας των ελληνικών τραπεζών και τα κόκκινα δάνεια, για την όσον το δυνατόν γρηγορότερη ολοκλήρωση της 3ης αξιολόγησης, για το άρθρο του Πρωθυπουργού και τις διαφορετικές πολιτικές αρχές που εκπροσωπούσε το ΠΑΣΟΚ το 1981 και σήμερα και για τις γερμανικές εκλογές.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Σας ευχαριστώ πολύ για την παρουσία σας εδώ. Επειδή γίνεται λόγος για την επιχειρηματικότητα, βλέπω τον πρωθυπουργό να επισκέπτεται πολλές εταιρείες το τελευταίο διάστημα, υπήρξε αυτό το θέμα με τον κ. Φλαμπουράρη και η κριτική που δέχθηκε και η απάντησή του. Δεν δόθηκαν εχθές τα 800 εκατομμύρια, η υποδόση που μας χρωστούν μετά τη δεύτερη αξιολόγηση και δεν δόθηκαν, γιατί δεν έχουν δοθεί χρήματα στον ιδιωτικό τομέα. Μπορεί να κάνει κάτι γι΄ αυτό η κυβέρνηση;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να ξεκαθαρίσουμε καταρχήν, ότι τα δύο θέματα δεν σχετίζονται.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Το λέω σαν αντίληψη.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Καταρχήν, το ‘‘πακέτο Γιούνκερ’’, δεν ξέρω, αν είδατε, υπήρξαν δημοσιεύματα με αξιωματούχους της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων οι οποίοι είναι…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Λέτε, δεν σχετίζεται με τις δηλώσεις Φλαμπουράρη. Ναι, δεν εννοούσα αυτό.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: … οι οποίοι είναι και οι καθ’ύλην αρμόδιοι για την διαχείριση του ‘‘πακέτου Γιούνκερ’’ που έπλεξαν το εγκώμιο, για τον τρόπο με τον οποίο το υπουργείο Οικονομίας έχει χειριστεί μέχρι στιγμής το ‘‘πακέτο Γιούνκερ’’ και μάλιστα δήλωσαν, ότι είναι η πρώτη από τις μεσαίες χώρες της Ευρωζώνης σε ό,τι αφορά την απορρόφηση των χρημάτων από το ‘‘πακέτο Γιούνκερ’’. Διότι πρέπει να ξέρετε, ότι το πακέτο Γιούνκερ εμπεριέχει, μάλλον, μία ανταγωνιστική διαδικασία. Δηλαδή, δεν έχει προκαθορισμένα ποσά για κάθε χώρα, αλλά αντιθέτως υποβάλλονται σχέδια από τις κυβερνήσεις με βάσει συγκεκριμένες προτάσεις που γίνονται για επιχειρηματικά projects και από κει πέρα αυτά συγκρίνονται και επιλέγεται κάθε φορά, ποια από αυτά θα μπουν στη διαδικασία της δανειοδότησης. Και μέχρι στιγμής η Ελλάδα πρέπει να σας πω ότι βρίσκεται, ξαναλέω, πάρα πολύ ψηλά, είναι η πρώτη από τις μεσαίες χώρες της Ευρωζώνης στην απορρόφηση, κάτι παραπάνω από 1 δις ευρώ, τα οποία με τη μόχλευση κιόλας γίνονται πολύ υψηλότερα τα ποσά. Τώρα, σε ό,τι αφορά το ζήτημα της αξιολόγησης που θέσατε με βάση τη χθεσινή συνεδρίαση του Eurogroup, αυτό το οποίο έγινε, είναι, ότι αφού υποβληθούν κάποια περαιτέρω στοιχεία στο Euroworking Group για την πορεία των πληρωμών ληξιπρόθεσμων οφειλών του ελληνικού Δημοσίου…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Δεν έχει μειωθεί πάντως, έχει παρουσιάσει αύξηση.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Όχι, όχι. Κάνετε λάθος, δεν ισχύει αυτό. Τα ληξιπρόθεσμα του ελληνικού Δημοσίου την τελευταία διετία παρουσιάζουν διαρκώς πτωτική πορεία. Αυτή τη στιγμή, νομίζω, ότι με βάση τα τελευταία στοιχεία είμαστε, περίπου, στα 2,9 δις ληξιπρόθεσμων οφειλών.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Γίνεται μία μεγάλη κουβέντα για κάποιο κρυφό κομμάτι χρεών που υπάρχουν.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν υπάρχει κρυφό κομμάτι χρεών, αντιθέτως πρέπει να σας πω ότι μέχρι και τον περασμένο Σεπτέμβριο με μία διαδικασία πάρα πολύ γρήγορη η οποία έγινε από τη μεριά του υπουργείου Οικονομικών, καταφέραμε να απορροφήσουμε τα περίπου 1,8 δις ευρώ τα οποία προέρχονταν για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Τόσο καλά, γιατί δεν μαζέψατε τα λεφτά;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν λέω τόσο καλά, δεν λέω τόσο καλά. Αυτό το οποίο σας λέω είναι, ότι πρέπει να υποβληθούν μερικές παραπάνω πληροφορίες και στοιχεία στο Euroworking Group, έτσι ώστε μέχρι το τέλος του μηνός, ελπίζουμε, να εκταμιευθούν και τα χρήματα των 800 εκατομμυρίων.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Άρα, η κυβέρνηση βάζει ως όριο το τέλος Σεπτεμβρίου για να πάρει τα χρήματα.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Σας λέω ενδεικτικά. Πάντως δεν υπάρχει κανένα θέμα με την εκταμίευση της δόσης από ό,τι είδαμε και χθες στο Euroworking Group.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Ξέρετε το λέω, γιατί κ. Τζανακόπουλε, έχει σημασία η κυβέρνηση να στηρίξει την επιχειρηματικότητα. Και, αν θέλετε τη γνώμη μου, καλά κάνει ο πρωθυπουργός και πηγαίνει και στις επιχειρήσεις που πηγαίνει. Αυτό πρέπει να γίνει, βέβαια, στην πράξη. Γιατί η επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα – δεν περιμένετε εμένα να σας το πω – με τους φόρους που υπάρχουν, τις προκαταβολές των φόρων, τα ληξιπρόθεσμα, σε όποιους το κράτος χρωστάει, είναι κάτι ανέφικτο, είναι κάτι αδύνατο.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εντάξει, κοιτάξτε να δείτε, δεν νομίζω ότι είναι ακριβές αυτό το οποίο λέτε ή η εικόνα την οποία παρουσιάζετε. Είδαμε ότι η ελληνική οικονομία, ακόμα και στο δεύτερο τρίμηνο του 2017 τη στιγμή, δηλαδή, που όλοι, μέσα ενημέρωσης, δημοσιογράφοι, η Νέα Δημοκρατία μιλούσαν για μία οικονομική καταστροφή, σημείωσε ρυθμούς ανάπτυξης της τάξης του 0,8% και θα πάμε στο τέλος του 2017 ακόμα, και πιθανά, πάνω από το 2%. Αυτό σημαίνει ότι κάτι κινείται στην ελληνική οικονομία και μάλιστα προς τη θετική κατεύθυνση. Ένα κρατούμενο είναι αυτό.

Σε ό,τι αφορά, τώρα, την στήριξη της επιχειρηματικότητας, από τη μεριά της ελληνικής κυβέρνησης έχουν ληφθεί συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που έχουν να κάνουν, με την αναθεώρηση του αναπτυξιακού νόμου, με την αναπροσαρμογή του ΕΣΠΑ που πρέπει να θυμίσω ότι είμαστε πρώτη χώρα στην Ευρωζώνη σε ό,τι αφορά την απορροφητικότητα του ΕΣΠΑ 2014 – 2020. 6,75 δισεκατομμύρια θα πέσουν στην ελληνική αγορά το 2017 από το ΕΣΠΑ και το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Επίσης, έχουν γίνει πολύ μεγάλες θεσμικές τομές, όπως είναι η αλλαγή του πλαισίου για την αδειοδότηση επιχειρήσεων, που πλέον έχουμε μία ηλεκτρονική διαδικασία και άρα η διαδικασία αδειοδότησης μίας νέας επιχείρησης πλέον διαρκή πολύ λιγότερο χρονικό διάστημα. Σιγά – σιγά όλες αυτές οι παρεμβάσεις θα αρχίσουν να παράγουν τα αποτελέσματά τους και νομίζω ότι θα δούμε ακόμα υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης.

Αυτό το οποίο προσπαθώ να πω είναι, ότι οι επισκέψεις σε συγκεκριμένες εταιρείες που ακολουθούν ένα συγκεκριμένο τύπο παραγωγικού μοντέλου, με σεβασμό των εργασιακών σχέσεων, με υψηλούς μισθούς, με επενδύσεις στην καινοτομία, δεν είναι απλώς μία επικοινωνιακή κίνηση, μία επικοινωνιακή χειρονομία από τη μεριά της κυβέρνησης. Αυτό το οποίο προσπαθούμε να αναδείξουμε, είναι συγκεκριμένα παραδείγματα τα οποία ταιριάζουν στο νέο παραγωγικό μοντέλο το οποίο προσπαθεί να δημιουργήσει η ελληνική κυβέρνηση σε αντίξοες συνθήκες, σε καιρούς πολύ δύσκολους.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Να βγαίνει ο πρωθυπουργός από το Μέγαρο Μαξίμου και ο κάθε πρωθυπουργός και να πηγαίνει εκεί που είναι οι χώροι δουλειάς είναι θετικό, δεν είναι αρνητικό, όμως, από τη άλλη πλευρά το να ζει την ελληνική επιχειρηματικότητα και η ελληνική επιχειρηματικότητα, το ξέρετε, είναι η μικρομεσαία επιχείρηση, η οικογενειακή επιχείρηση. Αυτή η επιχείρηση που έχει δέκα εργαζόμενους, οκτώ, πέντε, εκεί βασίζεται η ελληνική οικονομία. Δεν παρουσιάζει την εικόνα που μας λέτε. Δεν είμαι από αυτούς που θα μηδενίσω το τι γίνεται και τους ρυθμούς ανάπτυξης καθετί καλό νέο για την οικονομία θετικό είναι. Αλλά η βιομηχανία, η ελληνική βιοτεχνία δεν είναι αυτή η εικόνα.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν προσπαθώ να ωραιοποιήσω την κατάσταση, προσπαθώ να εξηγήσω ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει ένα συγκεκριμένο στρατηγικό σχέδιο το οποίο προσπαθεί να υλοποιήσει. Σε ότι αφορά την μικρομεσαία επιχειρηματικότητα αν θέλετε να συζητήσουμε, να συζητήσουμε. Υπάρχουν πράγματι δομικά προβλήματα στην αντιμετώπιση της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας από την μεριά της ελληνικής οικονομίας. Από την άλλη μεριά όμως πρέπει να σας πω ότι σε αυτό τον τομέα έχουν γίνει παρά πολύ σημαντικές παρεμβάσεις από τη δική μας μεριά. Να σας θυμίσω ότι ο εξωδικαστικός συμβιβασμός, ο οποίος θα δώσει τεράστια ανάσα ακριβώς σε αυτές τις επιχειρήσεις για τις οποίες λέτε.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Γιατί άφησε πολλούς απέξω με τους περιορισμούς που είχε ο εξωδικαστικός συμβιβασμός, θετικό μέτρο, έβαλε πολλούς περιορισμούς, λίγοι έχουν μπαίνουν.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν μπαίνουν λίγοι. Μέχρι στιγμής έχουνε μπει αρκετές εκατοντάδες επιχειρήσεις σε αυτή τη διαδικασία και όσο θα περνάει ο καιρός θα είναι ακόμα περισσότερες. Πρέπει να σας πω το εξής ότι εμείς θέσαμε ως όριο χρεών κάτω όριο τις είκοσι χιλιάδες ευρώ. Ξέρετε ότι οι αρχικές προτάσεις, οι οποίες γίνονταν ή το προηγούμενο νομοθετικό πλαίσιο στο οποίο υπήρχε ο λεγόμενος νόμος Δένδια, ο οποίος ήταν υπερβολικά πιο σκληρός από αυτόν τον οποίο εμείς προωθήσαμε και ψηφίσαμε στο ελληνικό κοινοβούλιο, για να ξέρουμε και για τι πράγμα συζητάμε, είχανε πολύ υψηλότερα κάτω όρια σε ότι αφορά την επιλεξιμότητα των επιχειρήσεων, οι οποίες θα μπορούσαν να μπουν στον εξωδικαστικό συμβιβασμό, Αντιθέτως μέσω της δικής μας διαπραγμάτευσης καταφέραμε να θέσουμε ως κάτω όριο τις είκοσι χιλιάδες ευρώ, πράγμα που άνοιξε την πόρτα στον εξωδικαστικό συμβιβασμό για εκατοντάδες, για να μην πω χιλιάδες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Εδώ έχουμε να κάνουμε με συγκεκριμένες πράξεις που γίνονται από τη μεριά της ελληνικής κυβέρνησης, όχι με μια γενική κριτική, η οποία μας λέει ότι η ελληνική οικονομία έχει διαρθρωτικά προβλήματα. Βεβαίως έχει διαρθρωτικά προβλήματα, δεν τα απέκτησε τώρα τα διαρθρωτικά προβλήματα η ελληνική οικονομία.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Όχι αλλά μακάρι να τα βελτιώσει.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Άρα, λοιπόν, αυτό το οποίο προσπαθώ να εξηγήσω είναι ότι γίνονται από τη δική μας μεριά, σε ένα πολύ στενό πλαίσιο με πολύ συγκεκριμένους περιορισμούς, οι οποίοι είναι πολύ καλά γνωστοί σε όλους μας, μια πάρα πολύ μεγάλη προσπάθεια και η οποία νομίζω ότι έχει αρχίσει να αποδίδει να αποδίδει και αυτό φαίνεται…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Θα πάει ο πρωθυπουργός, το είδα να γράφεται και στα social media, θα πάει και σε τέτοιες επιχειρήσεις ελληνικές, μικρομεσαίες επιχειρήσεις από αυτές που βασανίζονται με τους φόρους, τις προκαταβολές. Γιατί επέλεξε δύο, οι οποίες έχουν πωληθεί σε ξένους, ελληνικές επιχειρήσεις που δεν είναι σε Έλληνες. Για να αστειευτούμε λίγο, ίσως, κάποιοι σύντροφοί σας στο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. πριν μερικά χρόνια θα έλεγαν για το ξεπούλημα της ελληνικής οικονομίας.

ΤΖΑΝΑΚΟ0ΠΟΥΛΟΣ: Ακούστε, αν θέλετε να μιλήσουμε με όρους τυπικής συνιδιοκτησίας των επιχειρήσεων, πρέπει να σας πω ότι οποιαδήποτε επιχείρηση βρίσκεται στο χρηματιστήριο οι μετοχές της μπορούν να μεταβιβάζονται και να…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Προσωπικά θα συμφωνήσω απόλυτα.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Από κει και πέρα αυτό το οποίο έχει σημασία είναι ότι για παράδειγμα στην επιχείρηση την οποία επισκέφτηκε χθες, είχαμε μια συμφωνία με έναν ξένο επενδυτή, ο οποίος είναι στρατηγικός επενδυτής. Δεν ήρθε να αγοράσει το σήμα της εταιρείας, να ξηλώσει το εργοστάσια, να τα μεταφέρει στη χώρα της μητρικής εταιρείας αλλά αντιθέτως έχει δεσμευτεί και το μάνατζμεντ να παραμείνει στην προηγούμενη ιδιοκτησία και αφ ετέρου να συνεχίσει ένα μοντέλο ανάπτυξης της συγκεκριμένης εταιρείας, το οποίο να έχει χαρακτηριστικά που θα στηρίζουν γη, θα παραμείνουν τα εργοστάσια.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Ξαναλέω είναι θετική η επίσκεψη εκεί, αλλά θα πάει ο πρωθυπουργός και σε αυτές τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ξεχνάτε να αναφέρετε το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός δεν πήγε μόνο στον «Παπαστράτο» και στην APIVITA. Αλλά αντιθέτως την προηγούμενη εβδομάδα βρέθηκε με νέους ανθρώπους αλλά και με ανθρώπους οι οποίοι ανήκουν σε κοινωνικές ομάδες, οι οποίες βρίσκονταν σε πάρα πολύ δύσκολη θέση και επισκέφθηκε το Impact Hub, στο οποίο γίνεται μία τεράστια προσπάθεια στήριξης νεοφυών επιχειρήσεων, που έχουν κοινωνικό και συνεταιριστικό χαρακτήρα και ακριβώς αντιμετωπίζουν και αυτές πολύ μεγάλα προβλήματα. Και είναι η πρώτη φορά που μία κυβέρνηση κατάφερε να αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο έτσι ώστε και αυτές οι επιχειρήσεις να αποκτήσουν την θεσμική δυνατότητα -εν πάση περιπτώσει- να λειτουργήσουν με όσα το δυνατόν λιγότερα εμπόδια. Επομένως δεν είναι εκτός του πεδίου αναφοράς ή του πεδίου ενδιαφέροντος μας και αυτό το τμήμα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων για τις οποίες μιλάτε. Επίσης συναντήθηκε με την αντιπροσωπεία της ΓΣΒΕΕ , με την αντιπροσωπεία της ΕΣΕΕ, μίλησε για τα προβλήματα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και ξαναλέω ότι από την δικιά μας μεριά κάνουμε ότι μπορούμε έτσι ώστε αυτό το κομμάτι των ελληνικών επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν και τα μεγαλύτερα προβλήματα να βελτιωθεί- εν πάση περιπτώσει- η κατάσταση του και να μπορέσει να συνεχίζει να αγωνίζεται για την επιβίωση των επιχειρηματικών του εγχειρημάτων.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Επειδή μιλάμε για την οικονομία έρχομαι στο θέμα Τράπεζες. Γίνεται μία περίεργη κουβέντα το τελευταίο διάσημα για ανακεφαλαιοποίηση Τραπεζών. Είδα και τον διοικητή της ΤτΕ, άκουσα σήμερα και ότι έρχεται από την Κομισιόν, υπάρχει τέτοιο θέμα;  Αν δεν υπάρχει ποιός το υποδαυλίζει;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Στο report του ΔΝΤ που έγινε το καλοκαίρι, υπάρχει μια αναφορά ότι είναι πιθανό να χρειάζεται ένα νέο asset of review για τις ελληνικές Τράπεζες. Αυτήν την πιθανότητα την απέρριψε με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και ο έλληνας Κεντρικός Τραπεζίτης, αλλά και η ίδια η Κομισιόν. Ο έλεγχος των περιουσιακών στοιχείων των Τραπεζών έχει γίνει με βάση τους κανόνες και τα κριτήρια με τα οποία θέτει το ευρωσύστημα, το σύστημα των Ευρωπαϊκών Κεντρικών Τραπεζών…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: έχουμε όμως ένα θέμα με τα κόκκινα δάνεια πολύ σοβαρό…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… θα μιλήσουμε και γι αυτό. Όλα αυτά έχουν ληφθεί υπ όψιν και οι ελληνικές τράπεζες αυτή την στιγμή με βάση τουλάχιστον, και νομίζω ότι αυτός είναι και ο μοναδικός αρμόδιος για να βγάλει το σχετικό συμπέρασμα, τον ESM και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, βρίσκονται σε πολύ καλή κατάσταση κεφαλαιακής επάρκειας, χωρίς αυτό να σημαίνει βεβαίως ότι δεν υπάρχει το γνωστό πρόβλημα, το οποίο όμως είναι χρόνιο. Αυτό των κόκκινων δανείων και το οποίο θα πρέπει να το διαχειριστούμε με την μέγιστη δυνατή σοβαρότητα και με κυρίαρχο κριτήριο την κοινωνική προστασία.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Περιμένουμε κάτι γι αυτό, για τα κόκκινα δάνεια;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Τι εννοείται; Για τα κόκκινα δάνεια η στρατηγική αντιμετώπιση έχει λήξη κατά την διάρκεια της πρώτης αξιολόγησης, στην συνέχεια στην δεύτερη αξιολόγηση υπήρξαν συγκεκριμένες υπουργικές αποφάσεις οι οποίες βγήκαν στην κατεύθυνση της υλοποίησης των συμφωνηθέντων από την πρώτη αξιολόγηση. Συνεχίζουμε ξαναλέω με βασικό κριτήριο και την βιωσιμότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος, αλλά και την κοινωνική προστασία. Αυτό το οποίο έχουμε προσπαθήσει να κάνουμε είναι να προστατεύσουμε όσο το δυνατόν περισσότερο την πρώτη κατοικία. Τα 2/3 των δανειοληπτών οι οποίοι έχουν βάλει ως εξασφάλιση την πρώτη τους κατοικία προστατεύονται…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… μην μου ανοίγεται πολλά θέματα γιατί ακούγονται πάρα πολλά και το ξέρετε.. Οι δικαιούχοι αντιμετωπίζουν πολλά κριτήρια τα οποία μειώνουν πολύ τον αριθμό τους, ακούω τους εμπόρους που έχουν βάλει την πρώτη τους κατοικία και είναι άνθρωποι και αυτοί, έλληνες πολίτες, έχει βάλει ο έμπορος την πρώτη του κατοικία ως υποθήκη για να πάρει ένα δάνειο για την δουλειά του…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… συμπεριλαμβάνονται και οι έμποροι…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: … δεν προστατεύονται…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… αν δεν κάνω λάθος, με βάση την νομοθεσία την οποία έχουμε περάσει και όσοι κατέχουν την εμπορική ιδιότητα προστατεύονται σε ότι αφορά την πρώτη τους κατοικία, αλλά επιτρέψτε μου να το κοιτάξω για να είμαι απολύτως βέβαιος.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Πότε θα κλείσει η τρίτη αξιολόγηση; Υπάρχει χρονοδιάγραμμα στην κυβέρνηση;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Βεβαίως υπάρχει χρονοδιάγραμμα. Αυτό το οποίο και οι ευρωπαϊκές αρχές αλλά και η ελληνική κυβέρνηση θέλουν είναι έχουμε κλείσει όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Αυτή την στιγμή δεν μπορώ να κάνω εκτίμηση, με την έννοια ότι τυπικά πότε θα ξεκινήσουν…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… επειδή ζήσαμε ένα δράμα…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… κατά την γνώμη μου ήταν και λίγο τεχνητό το δράμα, αλλά εν πάση περιπτώσει…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… αλλά τώρα, επειδή θα πάμε μετά τις Γερμανικές εκλογές, όταν υπάρξει γερμανική κυβέρνηση…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: … αν θυμάστε αυτό το οποίο λέγαμε ήταν ότι η δεύτερη αξιολόγηση θα κλείσει …

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… θα κλείσει εντός του 2017;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… περιμένετε λίγο να γυρίζουμε στο ζήτημα της δεύτερης αξιολόγησης γιατί νομίζω ότι αρχίζει να επαναλαμβάνεται γιατί έχει βγει ξανά η γνωστή λούπα την οποία ακούγαμε επί αρκετούς μήνες, η ελληνική κυβέρνηση διαβεβαίωνε ότι η δεύτερη αξιολόγηση θα κλείσει, ακούγονταν διαρκώς σενάρια καταστροφής ότι η χώρα βαδίζει στα βράχια κλπ, τελικά αυτός που δικαιώθηκε ήταν η ελληνική κυβέρνηση. Η αξιολόγηση έκλεισε με μία αρκετά καλή συμφωνία για το χρέος

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… με ένα βαρύ πακέτο μέτρων…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… και αν συγκρίνουμε το πακέτο των μέτρων το οποίο προτείνονταν στην αρχή της αξιολόγησης, όταν η Νέα Δημοκρατία μας έλεγε να υπογράψουμε, με αυτά τα οποία καταλήξαμε…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… εντάξει έκλεισε με ένα βαρύ πακέτο μέτρων, αλλά ας έρθουμε στο σήμερα γιατί εδώ ζούμε. Θα έχει κλείσει μέσα στο 2017 η τρίτη αξιολόγηση;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτό το ποίο προσπαθώ να πω είναι ότι όταν θα ξέρουμε την ημερομηνία έναρξης, τυπικά, της τρίτης αξιολόγησης θα μπορέσουμε να κάνουμε και τις αντίστοιχες εκτιμήσεις για το πότε θα κλείσει. Εν πάση περιπτώσει αυτό το ποίο θέλουμε και εμείς και οι ευρωπαϊκοί θεσμοί είναι να κλείσει όσο το δυνατόν γρηγορότερα, έτσι ώστε να έχουμε την δυνατότητα να συζητήσουμε με άνεση με τους θεσμούς αλλά και με δανειστές μας  για το μονοπάτι –τέλος πάντων- που θα ακολουθηθεί για να βγούμε από το πρόγραμμα τον Αύγουστο του 2018χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Να ρωτήσω γι αυτό το άρθρο του πρωθυπουργού. Που συζητήθηκε πολύ για τον Ανδρέα Παπανδρέου την Κυριακή στην εφημερίδα “Documento”. Είδα ένα κείμενο των «53», με κριτική για τις θέσεις αυτές, άκουσα τον κ.Κυρίτση, τον βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ, επίσης με κριτική. Έχει δημιουργηθεί ζήτημα;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εγώ δεν είδα κάποιο κείμενο των «53», είδα ένα κείμενο που φέρει την υπογραφή ενός προσώπου. Εν πάση περιπτώσει, αυτά όλα είναι καλοδεχούμενα, γίνεται πολιτική συζήτηση. Πάντοτε στην Αριστερά συζητούσαμε για τους άλλους πολιτικούς χώρους, κάναμε τις επισημάνσεις μας, κάναμε τις ιστορικές αποτιμήσεις, κάναμε την θεωρητική και ιδεολογική συζήτηση. Επομένως νομίζω ότι το άρθρο του πρωθυπουργού εγγράφεται ακριβώς σε αυτή την παράδοση και οφείλω να πω ότι σε καμία περίπτωση δεν μπορεί κάποιος να πει προσπαθεί με τον οποιονδήποτε τρόπο να ταυτίσει τον ΣΥΡΙΖΑ με το ΠΑΣΟΚ. Αυτό το ποίο λέει χοντρικά το άρθρο είναι ότι το ΠΑΣΟΚ του 1981 εγγραφόταν σε μία παράδοση, η οποία καλώς η κακώς…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: … ήταν θετικό το αποτύπωμα του Αντρέα Παπανδρέου;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: … σας λέω ότι στην πρώτη περίοδο το ΠΑΣΟΚ εγγραφόταν σε μία παράδοση η οποία θα μπορούσε να τοποθετηθεί στο αριστερό άκρο του φάσματος. Τώρα από εκεί και πέρα οι επιμέρους κριτικές έχουν γίνει και από τα τότε κόμματα της Αριστεράς και αργότερα από τα κόμματα στα οποία ο πρωθυπουργός συμμετείχε, δηλαδή τον Συνασπισμό και τον ΣΥΡΙΖΑ, και νομίζω ότι ήταν αρκετά αυστηρή

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… δεν ήταν αυστηρή μόνο, παραπέμφθηκε σε Ειδικό Δικαστήριο ο Αντρέας Παπανδρέου…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… μισό λεπτό, τώρα μπλέκεται ένα θέμα το οποίο δεν θα πιάσουμε την συζήτηση του 1989. Συζητάμε για το γεγονός ότι το ΠΑΣΟΚ ξεκίνησε την πορεία του με ένα μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα αρκετά ριζοσπαστικό, με τα σημερινά δεδομένα μάλιστα εξαιρετικά ριζοσπαστικό, καθώς τότε υπήρχε μία άνοδος της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας και των ευρωπαϊκών σοσιαλιστικών κομμάτων

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… ναι αλλά να το κάνουμε, είναι πολιτικό το ερώτημα για το σήμερα…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… ναι αλλά σας ξαναλέω ότι και σήμερα το ΠΑΣΟΚ και η Δημοκρατική Συμπαράταξη έχουν φθάσει να εκπροσωπούν πολιτικά και ιδεολογικά εντελώς διαφορετικές πολιτικές αρχές από αυτές που εκπροσωπούσαν στην αρχή της πορείας τους, από το 74 μέχρι το 82-83.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: ¨Ένα τελευταίο ερώτημα, επειδή θα πάμε εμείς στα ελληνοτουρκικά, τα Τουρκογερμανικά για την ακρίβεια, ο ΣΥΡΙΖΑ, επειδή έρχονται εκλογές, στην Γερμανία εννοώ, όχι δεν μιλώ για τις δικές μας… έρχονται εκλογές και εδώ;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν νομίζω…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: … όχι επειδή σας είδα κάπως…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:… επειδή σήμερα, αν θυμάμαι καλά είδα πάλι ότι ξεκίνησαν οι γνωστές προφητείες για νέες εκλογές…

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ:… ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει το Die Linke, ή υποστηρίζει την Μέρκελ, το κόμμα του Σουλτς, γιατί θυμάμαι στην προηγούμενη εκλογική αναμέτρηση είχε συμμετάσχει ενεργά ο ΣΥΡΙΖΑ…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κοιτάξτε εγώ εδώ δεν είμαι ως εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ, είμαι εκπρόσωπος της ελληνικής κυβέρνησης. Επομένως καταλαβαίνεται ότι η ελληνική κυβέρνηση  δεν μπορεί να τοποθετηθεί υπέρ κομμάτων η υπέρ πολιτικών σχηματισμών. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αδελφό κόμμα και αυτό είναι το κόμμα το ποίο υποστηρίζει στις εκλογές και αν δεν κάνω λάθος το αδελφό κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ είναι το Die Linke.

ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ: Σας ευχαριστώ πολύ κύριε εκπρόσωπε.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να είστε καλά.

Συνέντευξη στην ΕΡΤ3 και την εκπομπή «Επικοινωνία»

Βρισκόμαστε σε κατάσταση δυναμικής ανάκαμψης της οικονομίας και για να μπορέσει να έχει τα μεγαλύτερα δυνατά οφέλη θα πρέπει αυτή να διαχυθεί όσο το δυνατόν περισσότερο, με πολιτικές αναδιανομής στη μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία. Δεν βλέπω σε τι από όλα αυτά θα μπορούσε να συμφωνεί η ΝΔ.

3η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
Η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε φάση δυναμικής ανάκαμψης και υπάρχουν οι όροι και οι προϋποθέσεις για μια όσο το δυνατόν γρηγορότερη ολοκλήρωση της 3ης αξιολόγησης. Υπάρχουν οι πολιτικές προϋποθέσεις για να προχωρήσουμε αρκεί και το ΔΝΤ να μην τραβήξει το σκοινί περισσότερο απ’ ό,τι πρέπει κατά την προσφιλή του τακτική. Θα ολοκληρώσουμε την αξιολόγηση με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

ΔΕΘ
Ο πρωθυπουργός αυτό που θα πει στη ΔΕΘ δεν είναι τίποτε άλλο παρά η επεξήγηση του πολιτικού σχεδίου της κυβέρνησης για την οριστική έξοδο από τα μνημόνια και την κρίση τον Αύγουστο του 2018 και το στρατηγικό σχέδιο για μια ανάπτυξη και για μια νέα Ελλάδα που πρέπει να οικοδομηθεί μετά τη μνημονιακή εποχή.

ΑΡΘΡΟ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ
Τα ζητήματα που έθιξε το άρθρο του πρωθυπουργού ήταν απολύτως πολιτικά. Ο τρόπος με τον οποίο παρεμβαίνουμε στα ζητήματα πολιτικής ιστορίας δεν σχετίζεται ούτε με τη διάθεση μας να κάνουμε αγιογραφίες ούτε με τη διάθεση μας να εγκολπώσουμε μια ιστορική καταγωγή που είναι δεδομένο ότι είναι διαφορετική από τη δική μας. Από εκεί και πέρα εκείνο το οποίο πρέπει να αναγνωρίσουμε είναι ότι το ΠΑΣΟΚ για αλλού ξεκίνησε και αλλού κατέληξε. Εμείς απευθυνόμαστε στην κοινωνική πλειοψηφία ανεξαρτήτως των προηγούμενων πολιτικών φρονημάτων ή τοποθετήσεων της. Είναι απολύτως φυσιολογικό και δεδομένο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να έχει επαφή και διάδραση με αυτούς τους ανθρώπους. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν είναι πλέον ένα κόμμα του 3%.


ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ


ΑΥΓΕΡΗ: Καλώς ήλθατε.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να είστε καλά, να είστε καλά.

ΑΥΓΕΡΗ: Με το αριστερό ή με το δεξί; Γιατί παίζετε και με το αριστερό πόδι και με το δεξί. Τουλάχιστον έτσι σας κατηγορούν. Από τη μια μεριά, κλείνετε το μάτι προς την επιχειρηματικότητα και η Ν.Δ. σας κατηγορεί ότι κρύβεστε κάτω από την ατζέντα σας και από την άλλη έχουμε άρθρο παρέμβασης του πρωθυπουργού με την αγιογραφία του Α. Παπανδρέου.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ε, δε νομίζω ότι ισχύει ούτε το ένα ούτε το άλλο. Είμαστε σε μία περίοδο που βρισκόμαστε σε κατάσταση δυναμικής ανάκαμψης της οικονομίας και κατανοούμε ότι για να μπορέσει αυτή η ανάκαμψη να έχει τα μεγαλύτερα δυνατά κοινωνικά οφέλη, αυτή θα πρέπει να διαχυθεί όσον το δυνατόν περισσότερο με πολιτικές αναδιανομής προς την μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία. Δεν βλέπω ακριβώς, σε τι από όλα αυτά θα μπορούσε να συμφωνεί η Ν.Δ. ή τι από όλα αυτά θα μπορούσε να είναι κομμάτι της πολιτικής της ατζέντας. Τώρα σε ό,τι αφορά το δεύτερο ζήτημα, αυτό το οποίο συζητούσατε και προηγουμένως, σε σχέση με το άρθρο για τον Α. Παπανδρέου το οποίο έγραψε ο πρωθυπουργός, δε νομίζω ότι επρόκειτο για μία αγιογραφία. Τα ζητήματα τα οποία έθιξε ήταν πλήρως πολιτικά. Αφορούσαν το γεγονός ότι, το ΠΑΣΟΚ ξεκίνησε σαν μία πολιτική δύναμη που κατατασσόταν στο αριστερό φάσμα, στο αριστερό άκρο, μάλλον, του πολιτικού φάσματος και από κει και πέρα για λόγους που είναι γνωστοί, που έχουν συζητηθεί πολλάκις, κατέληξε, ειδικά κατά την περίοδο της δεκαετίας του ’90, να μεταλλαχθεί, μαζί με ολόκληρη την ευρωπαϊκή Σοσιαλδημοκρατία, σε ένα κόμμα της εκσυγχρονιστικής διαχείρισης. Και από κει και πέρα ακολούθησε η δεκαετία του 2000, η σύμπλευση, όχι μόνον η ιδεολογική αλλά και η πολιτική σύμπλευση και ταύτιση με τη Ν.Δ., από το 2012 και μετά. Επομένως, ο τρόπος με τον οποίον εμείς παρεμβαίνουμε στα ζητήματα της πολιτικής ιστορίας δεν σχετίζεται, ούτε με τη διάθεσή μας να κάνουμε αγιογραφίες, ούτε με τη διάθεσή μας να προσπαθήσουμε να εγκολπώσουμε μία ιστορική καταγωγή που είναι δεδομένο ότι είναι διαφορετική από τη δική μας. Από κει και πέρα όμως, αυτό το οποίο πρέπει να αναγνωρίσουμε είναι ότι, το ΠΑΣΟΚ για αλλού ξεκίνησε και αλλού κατέληξε τελικά.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Πάντως, είναι λογικό να απευθύνεστε σε ένα κομμάτι του κόσμου που, το μεγάλο τμήμα αυτού που στηρίζει και τον ΣΥΡΙΖΑ σήμερα και το οποίο είναι…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Απευθυνόμαστε στην κοινωνική πλειοψηφία ανεξαρτήτως των προηγούμενων πολιτικών φρονημάτων ή των πολιτικών της τοποθετήσεων. Κοιτάξτε να δείτε, από τη στιγμή που ο ΣΥΡΙΖΑ διεκδίκησε επί ίσοις όροις την κυβερνητική εξουσία το 2012 και μετά, ήταν προφανές ότι θα ψηφιζόταν και από ανθρώπους οι οποίοι προηγουμένως υποστήριζαν το ΠΑΣΟΚ ή ακόμα και από πολίτες που προηγούμενα είχαν ψηφίσει Ν.Δ. για τους δικούς τους λόγους. Επομένως, είναι απολύτως φυσιολογικό και δεδομένο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να έχει επαφή, θέλει να έχει σχέση, θέλει να έχει διάδραση και με αυτούς τους ανθρώπους. Διαφορετικά θα παρέμενε ένα κόμμα του 3% ή του 4%. Δεν καταλαβαίνω για ποιο λόγο θεωρείται ότι αυτό… εξαιρετική συνθήκη.

ΑΥΓΕΡΗ: Κύριε υπουργέ, οι αντιδράσεις δεν είναι μόνον από την πλευρά της αντιπολίτευσης μείζονας και ελλάσσονας. Έχει να κάνει και με την αντίδραση από έναν σύντροφό σας, τον κ. Κυρίτση, ο οποίος λέει ότι «έκανε ο πρωθυπουργός έναν άλλον παραλληλισμό που αδικεί τον ΣΥΡΙΖΑ. Προσωπικά θα τόνιζα άλλα πράγματα, εάν έγραφα ένα τέτοιο άρθρο».

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εντάξει, ο Γιώργος είπε την προσωπική του άποψη, είναι απολύτως σεβαστή και δεκτή. Ξέρετε, ο πολιτικός φορέας στον οποίο και εγώ συμμετέχω, ο ΣΥΡΙΖΑ, δεν είχε ποτέ ταμπού σε ό,τι αφορά την ιδεολογική και  θεωρητική και πολιτική συζήτηση στο εσωτερικό του. Πρόκειται για θέματα ανοικτά, πρόκειται για θέματα τα οποία τα συζητάμε χωρίς λογοκρισία και νομίζω ότι είναι εύλογο για τον οποιοδήποτε να πει, σε αυτή την πολιτική συζήτηση η οποία σχετίζεται, ξαναλέω, με την πολιτική ιστορία της χώρας, με την πολιτική ιστορία της αριστεράς, με τον αναστοχασμό που είναι αναγκαίος για να καταλάβουμε, τι ακριβώς πήγε στραβά σε αυτή τη χώρα. Επομένως, είναι θεμιτές και καλοδεχούμενες όλες οι απόψεις.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Επειδή πολλοί που μας ακούνε, μπορεί να πουν, ότι με άρθρα ή με δηλώσεις εγώ δεν μπορώ να αλλάξω, να με πείσει κάποιο κόμμα.  Θα με πείσει με την πολιτική του, αν έχω λεφτά στην τσέπη μου, αν έχω δουλειά, αν δεν υπάρχει ανεργία.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εγώ δεν συμφωνώ με αυτή την άποψη καθόλου. Ξέρετε, τα άρθρα, η πολιτική συζήτηση…

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Όχι, ξέρετε, μπορεί κάποιος να πει και αυτό.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: … ο τρόπος με τον οποίο εξηγεί ο κάθε πολιτικός φορέας την πολιτική του ή περιγράφει το στρατηγικό του σχέδιο ή προσπαθεί να τεκμηριώσει ή να επιχειρηματολογήσει υπέρ συγκεκριμένων πολιτικών αποφάσεων ή πολιτικών κατευθύνσεων που έχει επιλέξει να πάρει, νομίζω ότι είναι εξαιρετικά κρίσιμο στη δημόσια συζήτηση. Διότι είναι προφανώς οι υλικές συνθήκες, οι συνθήκες…

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Δηλαδή, εσείς πιστεύετε ότι μπορεί να πείσετε τον Έλληνα περισσότερο με ένα άρθρο ή αν έχει δουλειά και λεφτά στην τσέπη του;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ναι, δεν μπορώ να μπω στη λογική αυτής της συζήτησης. Αυτή η κυβέρνηση έχει κληθεί να εφαρμόσει ένα δύσκολο πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής. Είναι γνωστές οι συνθήκες μέσα στις οποίες πολιτεύεται, είναι γνωστές οι συνθήκες και οι ευρωπαϊκοί συσχετισμοί, μέσα από τους οποίους θα πρέπει να περάσουμε για να μπορέσουμε να υλοποιήσουμε κομμάτια του προγράμματός μας και ακριβώς αυτό είναι το οποίο προσπαθούμε να εξηγήσουμε, είτε με την αρθρογραφία, είτε με τις συνεντεύξεις, είτε με την πολιτική συζήτηση. Διαφορετικά τα πάντα θα καλύπτονταν από την λογική του «όλοι ίδιοι είναι». Εμείς αυτό το οποίο προσπαθούμε να εξηγήσουμε είναι ότι, παρά το γεγονός ότι έχουμε κληθεί να εφαρμόσουμε ένα πρόγραμμα, το οποίο σε καμία περίπτωση δεν ήταν δικής μας εμπνεύσεως, προσπαθούμε με πάρα πολύ μεγάλες δυσκολίες να υλοποιούμε και πρακτικές οι οποίες είναι και προς όφελος της κοινωνικής…

ΑΥΓΕΡΗ: Πάμε στο πρόγραμμα και στην τρίτη αξιολόγηση. Η στιγμή που επελέγη αυτό το περιβόητο μομέντουμ, η πολιτική συγκυρία που επέλεξε ο πρωθυπουργός για να παρέμβει με αυτό το άρθρο του, δηλαδή, 3 του Σεπτέμβρη, να σας δώσω λίγο…. γιατί ήμουνα…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Γιατί σας φαίνεται λίγο περίεργο;

ΑΥΓΕΡΗ: … σε μία συζήτηση, έτσι πολύ ενδιαφέρουσα, που έλεγαν ότι, κάλλιστα με αυτήν την παρέμβαση ο κ. Τσίπρας θα μπορούσε να θέσει και υποψηφιότητα για τη Δημοκρατική Συμπαράταξη. Στοχεύοντας στο κεντροαριστερό ακροατήριο και μάλιστα βλέποντας και τις επαφές που κάνει και στα ευρωπαϊκά φόρα ότι υπάρχει αυτή η συγγένεια με τους ευρωσοσιαλιστές, θα μπορούσε να είναι ο ιδανικός υποψήφιος για τη Δημοκρατική Συμπαράταξη.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν θα το’ λεγα. Καταρχήν, κοιτάξτε. Χθες ήταν η ημερομηνία της 3ης του Σεπτέμβρη. Είναι μία ημερομηνία, που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο έχει συνδεθεί με την ιδρυτική στιγμή του ΠΑΣΟΚ. Μέσα λοιπόν σε μία συγκυρία όπου συζητείται το μέλλον της κεντροαριστεράς στη χώρα, όπου συζητείται η πορεία την οποία θα πάρει ο νέος φορέας, όποιος και αν είναι αυτός, σε σχέση με τα πολιτικά ερωτήματα που τίθενται, παρεμβαίνει και ο πρωθυπουργός λέγοντας τη δική του άποψη. Εν πάση περιπτώσει εγώ αυτό το οποίο θέλω να σας πω είναι το εξής: ο χώρος του ΠΑΣΟΚ και της Δημοκρατικής Συμπαράταξης αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε ένα υπαρξιακό δίλημμα. Θα παρακολουθήσει την συζήτηση η οποία διεξάγεται αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη, μεταξύ των σοσιαλδημοκρατών κομμάτων στο εσωτερικό τους, σε σχέση με τα λάθη τα οποία έγιναν καθόλα τα προηγούμενα χρόνια, τις προηγούμενες δύο δεκαετίες σε σχέση με τη στρατηγική σύμπλευση με το νεοφιλελευθερισμό, σε σχέση με μία εξαιρετικά επιθετική πολιτική που είχαν αυτά τα πολιτικά κόμματα για τις αγορές εργασίας και οι οποίες πολιτικές τους οδήγησαν σε ένα μερικό ή ολικό διαζύγιο με τις παραδοσιακές δυνάμεις που εκπροσωπούσαν; Διότι ξέρετε, αυτά συζητάνε σήμερα στην Ευρώπη τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα. Προσπαθούν και έχουν περάσει σε μία φάση αυτοκριτικής, κάποια πιο ριζοσπαστικής αυτοκριτικής, κάποια άλλα με πιο δειλά βήματα προχωράνε σε αυτές τις κατευθύνσεις. Αλλά παρ’ όλα αυτά αυτή είναι μία συζήτηση, η οποία διεξάγεται στην Ευρώπη. Και το ΠΑΣΟΚ ή η Δημοκρατική Συμπαράταξη απουσιάζει πλήρως από αυτή τη συζήτηση. Αντιθέτως, έχει ταυτιστεί ιδεολογικά στην Ελλάδα, μάλλον έχει ταυτιστεί ιδεολογικά με τις πολιτικές του νεοφιλελευθερισμού και του εκσυγχρονισμού που εφάρμοσε το ΠΑΣΟΚ κατά τη δεκαετία του ’90 και του 2000 και πολιτικά έχει ταυτιστεί από το 2012 και μετά με τη Ν.Δ. Επομένως, δεν φαίνεται να είναι σε θέση να παρακολουθήσει όλες αυτές τις συζητήσεις που γίνονται…. Και είναι γι’ αυτό, επειδή ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο που σας λέω, το ΠΑΣΟΚ  και η Δημοκρατική Συμπαράταξη έχασαν τις κοινωνικές τους συμμαχίες και βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε μία αναζήτηση ιστορικής δικαίωσης η οποία είναι αδύνατον να έρθει…

ΑΥΓΕΡΗ: Κύριε υπουργέ, πάντως σας κατηγορούν ακριβώς για το ίδιο πράγμα.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Για ποιο πράγμα;

ΑΥΓΕΡΗ: Πως ήμουν και πως έγινα. Δηλαδή πως ήρθα στην εξουσία και με τι προσδοκίες δημιουργώντας στον ελληνικό λαό, αυτή δεν είναι η μόνιμη επωδός;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εδώ τώρα επιστρέφουμε στο ζήτημα της συμφωνίας, του πώς ήρθε αυτή η συμφωνία, τι είχαμε να αντιμετωπίσουμε, ποιος είναι ο σημερινός πολιτικός λόγος του ΣΥΡΙΖΑ και της κυβέρνησης. Και επιτρέψτε μου να ξαναπώ ότι κατά τη γνώμη μου τουλάχιστον, δεν έχει καμία σχέση με τον φιλελεύθερο και συμπλέοντα με τη δεξιά λόγο, τον οποίο  παράγει κα αναπαράγει η ΔΗΣΥ ή το ΠΑΣΟΚ.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Σε σχέση με τις υποσχέσεις, που σας κατηγορεί η αντιπολίτευση, αλλά έχει περάσει ίσως και σε αρκετό κόσμο ότι μας υποσχέθηκε πολλά ο Τσίπρας, δεν ξέρω για ποιο λόγο δεν τα έκανε, πάντως δεν τα έκανε. Αυτό πως σας απασχολεί;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Πρέπει να συζητήσουμε επί συγκεκριμένων ζητημάτων. Με ξαναφέρνετε  στα ζητήματα που αφορούν τη συμφωνία και με τους όρους που καταλήξαμε σε αυτή. Γνωρίζετε τι έγινε το καλοκαίρι του 2015, γνωρίζετε την επιβολή συγκεκριμένων πολιτικών εκ μέρους της Ευρώπης. Από κει και πέρα, εμείς είχαμε την τιμιότητα, την ειλικρίνεια και το πολιτικό σθένος να προχωρήσουμε σε εκλογές. Σε αυτές τις εκλογές του Σεπτέμβρη του 2015, κατήλθαμε με ένα πρόγραμμα που έλεγε ότι εμείς θα εφαρμόσουμε τη συμφωνία και ταυτόχρονα θα προσπαθήσουμε να διαπραγματευτούμε για όσο το δυνατόν πιο αμβλυμμένες κοινωνικές συνέπειες  από την πολιτική που καλούμαστε να υλοποιήσουμε. Και αυτό ακριβώς κάνουμε.

ΑΥΓΕΡΗ: Επειδή βάλατε τη λέξη  «εκλογές», μέσα στη συζήτηση που αφορά τις εκλογές τις τελευταίες, ξαναδιαβάζω ότι ζεσταίνεται η λέξη «εκλογές» στην αρθρογραφία και τις πολιτικές αναλύσεις και αυτό έχει να κάνει  πάλι με τη γ΄ αξιολόγηση, γιατί κάθε φορά που έχουμε μια αξιολόγηση έχουμε να κάνουμε με αυτό, παρότι ο πρόεδρος της Βουλής, ο κ. Βούτσης, είπε ότι με το τέλος της γ’ αξιολόγησης   θα έχουμε ανασχηματισμό. Πως βλέπετε να πηγαίνει η γ’ αξιολόγηση; Είπατε ότι από τους Ευρωπαίους μάλλον δεν θα έχουμε πρόβλημα, αν θυμάμαι καλά τη χθεσινή σας συνέντευξη, το ΔΝΤ μπορεί να μας προκαλέσει κάποιες «αρρυθμίες». Και αν αυτός ο λόγος θα ήταν ένας λόγος που θα μπορούσε να σας οδηγήσει σε απόφαση για εκλογές μέσα στο 2018.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Παρουσιάζει ενδιαφέρον ο τρόπος, με τον οποίον κάθε φορά και οι δημοσιογράφοι από επαγγελματική διαστροφή φαντάζομαι αλλά και η αντιπολίτευση για άλλους λόγους, επειδή δεν μπορεί να αντέξει τη μη συμμετοχή της εν πάση περιπτώσει στην εξουσία, θέλουν διαρκώς να βλέπουν εκλογές. Το ίδιο σενάριο παίχτηκε κατά τη διάρκεια της α΄ αξιολόγησης , διαψεύστηκε, το ίδιο σενάριο παίχτηκε και  κατά τη  β΄ αξιολόγηση,  δε  νομίζω ότι και στην γ΄αξιολόγηση, η ΝΔ θα συνεχίσει αυτή την αυτοκαταστροφική αντιπολιτευτική τακτική. Αλλά εν πάση περιπτώσει αυτό είναι θέμα της ΝΔ και καλύτερα να το απαντήσει η ίδια. Αυτό που μπορώ να σας πω, είναι ότι η ελληνική οικονομία αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε μια φάση δυναμικής ανάκαμψης . Επομένως, υπάρχουν οι όροι και οι προϋποθέσεις για μια όσο το δυνατόν γρηγορότερη ολοκλήρωση και της αξιολόγησης.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Μέσα στο 2017;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν μπορώ να κάνω εκτιμήσεις σε ό,τι αφορά τον χρόνο, διότι ακόμα δεν έχουμε καν την ημερομηνία έναρξης της  γ΄ αξιολόγησης. Αυτά θα αποφασιστούν εντός των επόμενων ημερών ή εβδομάδων. Επομένως όταν θα έχουμε μια σαφή εικόνα για την ημερομηνία έναρξης της γ’ αξιολόγησης , θα μπορούμε να κάνουμε και τις αντίστοιχες εκτιμήσεις και για την ολοκλήρωσή της. Αυτό που μπορώ σε κάθε περίπτωση να σας πω, είναι ότι υπάρχουν οι πολιτικές προϋποθέσεις για προχωρήσουμε, αρκεί και το ΔΝΤ να μην τραβήξει το σκοινί περισσότερο από ότι πρέπει, κατά την προσφιλή του τακτική. Νομίζω όμως ότι δεν θα είναι έτσι τα πράγματα.

ΑΥΓΕΡΗ: Διαφορετικά;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Διαφορετικά τι;  Δεν θα έχουμε εκλογές, μην ανησυχείτε. Θα ολοκληρώσουμε την αξιολόγηση με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Αν πάει καλά η οικονομία, που το ευχόμαστε όλοι, και μέχρι στιγμής πηγαίνει, ίσως να γίνουν κάποια πράγματα. Ακούσαμε, πχ σήμερα τον κ. Παππά να λέει ότι θα μπορέσουμε, αν μας επιτρέψουν τα οικονομικά, να προβούμε σε ενέργειες όπως η μείωση κάποιων φορολογικών συντελεστών.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Καταρχάς πρέπει να σας πω ότι από το 2019 και μετά ήδη έχουμε ψηφίσει τη μείωση φορολογικών συντελεστών αλλά και την παροχή νέων επιδομάτων. Και έχουμε και μια σειρά από επεκτατικές δημοσιονομικές πολιτικές, οι οποίες θα αρχίσουν να εφαρμόζονται. Από κει και πέρα, αν η ελληνική οικονομία συνεχίσει να κινείται με αυτό τον αναπτυξιακό ρυθμό και ακόμα καλύτερο, όπως προβλέπεται για το 3ο τρίμηνο του 2017 και αυτή η πορεία συνεχιστεί και το 2018, και αναλόγως και με τη συνολική κίνησης της οικονομίας αλλά και των δημοσιονομικών  μεγεθών, θα υπάρξει η μέριμνα χωρίς να τίθενται σε κίνδυνο οι στόχοι του προγράμματος ,να προχωρήσουμε και σε άλλες επεκτατικές πολιτικές, με φοροελαφρύνσεις, είτε έχουν να κάνουν με δημοσιονομικά ανοίγματα.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Πριν τη λήξη του προγράμματος, τον Αύγουστο του 2018, λέτε ή αφού λήξει και μετά; Μπορεί να γίνει κάτι και νωρίτερα;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν μπορώ να δω αυτή τη στιγμή νέες αλλαγές στο φορολογικό καθεστώς μέχρι τον Αύγουστο του 2018. Από κει και πέρα, αναλόγως και με την πορεία της οικονομίας θα δούμε σε τι κινήσεις μπορούμε να προχωρήσουμε.

ΑΥΓΕΡΗ: Γιατί και η επιστολή που έδωσαν οι παραγωγικοί φορείς στον κ. Μητσοτάκη, αλλά τα ίδια είπαν και στον πρωθυπουργό όταν ανέβηκε στη Θεσσαλονίκη, ήταν αυτό : Μείωση των συντελεστών, κυρίως για τον παραγωγικό κόσμο, ότι αυτό είναι το μέγιστο ζητούμενο ..

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είναι πάρα πολύ φυσιολογικό. Το πρόβλημα της υπερφορολόγησης είναι γνωστό, όπως είναι και το πρόβλημα των μειωμένων δαπανών. Η ελληνική οικονομία υπέστη μια τεράστια ζημιά την πενταετία 2010-2015. Οι στόχοι του προγράμματος είναι γνωστό ότι δεν είναι εύκολοι και ότι προκαλούν επιβαρύνσεις. Ωστόσο αυτό που έχουμε προσπαθήσει να κάνουμε, είναι να επιτυγχάνουμε τους στόχους του προγράμματος με όσο το δυνατόν μικρότερες κοινωνικές συνέπειες. Αυτό το γνωρίζουν και οι κοινωνικοί εταίροι , αυτό το γνωρίζουν τα Επιμελητήρια, το γνωρίζουν και οι ενώσεις των εργοδοτών ή οι ενώσεις των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Ωστόσο είναι πολύ φυσιολογικό να ζητούν μια μείωση των φορολογικών βαρών καθώς όλοι γνωρίζουμε ότι είναι ιδιαιτέρως αυξημένα. Ωστόσο την ίδια στιγμή θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι υπάρχουν και συγκεκριμένοι όροι που τίθενται από το πρόγραμμα και τους οποίους καλούμαστε να επιτύχουμε.

ΑΥΓΕΡΗ: Στο πρόγραμμα ήθελα να αναφερθώ , γιατί ακούγονται ήδη φωνές που λένε ότι υπάρχουν καθυστερήσεις. Και ότι αν είναι κάποιο από αυτά τα αγκάθια , έχει να κάνει με τον δημόσιο τομέα και με το πόσο επιβαρύνει τελικά τον προϋπολογισμό . Και σας καταλογίζουν ότι έχετε διογκώσει τον δημόσιο τομέα με νέους συμβασιούχους με έναν υπέρμετρο, έναν πολύ μεγάλο αριθμό συμβασιούχων που είναι ασύμβατος και με τις εξαγγελίες που έγιναν για τη ρύθμιση του Δημοσίου και τον εκσυγχρονισμό του. Τι απαντάτε σε αυτό;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Νομίζω ότι και η κ. Γεροβασίλη έχει δώσει στη δημοσιότητα τα σχετικά στοιχεία, αλλά και από το υπουργείο Οικονομικών δεν υπάρχει καμία τέτοια πορεία αύξησης της μισθολογικής δαπάνης του Δημοσίου ή γενικώς των δαπανών της κεντρικής κυβέρνησης που να επιβαρύνει τον προϋπολογισμό πέρα από αυτά που είναι συμφωνημένα στο πρόγραμμα με τους θεσμούς. Πρόκειται για μια αντιπολιτευτική πολιτική, η οποία δεν στηρίζεται σε συγκεκριμένα στοιχεία. Και γι’  αυτόν τον λόγο ακριβώς βρίσκεται κανείς σε μια δύσκολη θέση για το τι να απαντήσει. Με την έννοια ότι δεν παρουσιάζεται κάποιο συγκεκριμένο στοιχείο που να λέει ότι αυξήθηκε η μισθολογική δαπάνη, απλώς παράγεται, έτσι,  ένας θόρυβος αντιπολιτευτικός .

ΑΥΓΕΡΗ: Επικεντρώνεται στον θέμα των συμβασιούχων, ότι ανέβηκαν κατά πολλές χιλιάδες…

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: …στον αριθμό…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κοιτάξετε δεν προκύπτει αυτό από τα στοιχεία και εγώ αυτό το οποίο θέλω να επιμείνω είναι το πρόβλημα των συμβασιούχων δεν είναι ένα πρόβλημα το ποίο δημιούργησε η παρούσα κυβέρνηση. Η ομηρεία των ανθρώπων που δούλευαν με συμβάσεις ορισμένου χρόνου που διέκοπταν την εργασία τους για ένα οκτάμηνο και στην συνέχεια επέστρεφαν και με διάφορες αλχημείες προσπαθούσαν συνέχεια οι κυβερνήσεις να τους κρατούν ομήρους για να εξασφαλίζουν πολιτικά οφέλη, συγγνώμη που σας το λέω, δεν είναι μία τεχνολογία την οποία την εφεύρε, ούτε την εφάρμοσε ο ΣΥΡΙΖΑ και η σημερινή κυβέρνηση. Αντιθέτως αυτό το οποίο εμείς προσπαθούμε να κάνουμε είναι να βάλουμε μία τάξη σε αυτό το χάος και σε αυτήν την λογική της ομηρίας των συμβασιούχων. Και για αυτόν ακριβώς τον λόγο μετά από δύσκολες διαπραγματεύσεις προχωρήσαμε και σε νέες συμβάσεις σε σχέση με τους συμβασιούχους της καθαριότητας, αλλά την ίδια στιγμή προκηρύσσουμε και διαγωνισμό έτσι ώστε οι συγκεκριμένες θέσεις να καλυφθούν από μόνιμους πλέον υπαλλήλους …

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ:… ναι αλλά βγαίνει το Ελεγκτικό Συνέδριο και λέει μην τους πληρώσετε, έτσι δεν είναι;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: ‘Όχι τα έχετε μπερδέψει λίγο. :Αυτό το οποίο είπε το Ελεγκτικό Συνέδριο αφορούσε την προηγούμενη ρύθμιση. Το συγκεκριμένο πρόβλημα λύθηκε κατά την περίοδο του καλοκαιριού, τον Ιούνιο, Ιούλιο με την νομοθετική παρέμβαση.

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ: Τώρα, τον Ιούλιο , με την διαδικασία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λέει ότι βγαίνουμε από την διαδικασία του υπερβολικού ελλείμματος, κάτι που να όλα πάνε καλά πρέπει μέσα στον Σεπτέμβριο να γίνει αυτό. Καλό φαίνεται σε μία πρώτη ματιά. Μήπως όμως μας δημιουργήσει πρόβλημα, με την διεκδίκηση που έχουμε για την λύση που προβλήματος του χρέους;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Όχι δεν υπάρχει καμία σύνδεση του ενός με το άλλο. Κοιτάξτε από τις 15 Ιουνίου έχουμε μία σειρά από καλές ειδήσεις για την ελληνική οικονομία. Έχουμε την συμφωνία για το χρέος που βάζει τα θεμέλια και τις βάσεις για να υπάρξουν τα μέτρα ρυθμίσεις του ελληνικού χρέους τον Αύγουστο του 2018, δηλαδή έχουμε μια συμφωνία που συγκεκριμενοποιεί τα μέτρα τα οποία θα παρθούν τον Αύγουστο του 2018, ίσως κατά την διάρκεια των διαπραγματεύσεων να πάμε και πέρα από αυτά, να έχουμε την δυνατότητα να προσθέσουμε και νέα μέτρα περαιτέρω ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους σε όλη αυτή την πορεία που έχουμε από τώρα μέχρι τον Αύγουστο του 2018. Από εκεί και πέρα ήρθε η έξοδος στις αγορές, ήρθε η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την έξοδο της χώρας από την διαδικασία του υπερβολικού ελλείμματος, καθώς φέτος πετύχαμε  συνολικό δημοσιονομικό πλεόνασμα, αν δεν κάνω λάθος 0,7%, πράγμα το οποίο δείχνει ότι έχει επανέλθει η σταθερότητα και σιγά σιγά μπορεί να οικοδομήσουμε συνθήκες εμπιστοσύνης για την ελληνική οικονομία. Νομίζω ότι είναι μια θετική είδηση και σε καμία περίπτωση δεν επηρεάζει την παράλληλη συζήτηση η οποία γίνεται για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους , το ποίο παρουσιάζει τα διαρθρωτικά προβλήματα τα οποία γνωρίζουμε όλοι πάρα πολύ καλά.

ΑΥΓΕΡΗ: Ωραία και να πάμε και στην Έκθεση, γιατί γι αυτό θα ανηφορίσετε, την Παρασκευή αν δεν κάνω λάθος, έχουμε τα εγκαίνια από την πρωθυπουργό και την καθιερωμένη Συνέντευξη Τύπου όπου εκεί θα τεθούν όλα, και κυρίως είναι μία αφορμή για τους πρωθυπουργούς…

ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ:… όλοι περιμένουν το πακέτο, αλλά…

ΑΥΓΕΡΗ: … και για τους δημοσιογράφους όταν κάποιος είναι πρωθυπουργός να του λένε τι έλεγες όταν ήσουν στην αντιπολίτευση και να φέρνουν τα βίντεο, η αντιπολίτευση , όταν είναι στην αντιπολίτευση να λέει τι έλεγε ο πρωθυπουργός όταν ήταν αντιπολίτευση και είναι αυτό το γαϊτανάκι. Φαντάζομαι ότι θα μελετήσετε τα βίντεο που ήδη αναρτώνται στο Διαδίκτυο, σε σχέση με τι έλεγε ο πρωθυπουργός όταν στην αντιπολίτευση…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Το ξέρω πολύ καλά τι έλεγε ο πρωθυπουργός όταν ήταν στην αντιπολίτευση. Αυτό το οποίο πρέπει να σας πω είναι ότι από την Διεθνή Έκθεση στην οποία αναφέρεστε, το 2014, έχει περάσει πάρα πολύς καιρός και έχουν αλλάξει και εντελώς οι συνθήκες μέσα στις οποίες καλούμαστε να κινηθούμε. Επανέρχομαι στην περίοδο της διαπραγμάτευσης το 2015, επανέρχομαι στην συμφωνία του καλοκαιριού του 2015, αλλά και στις εκλογές του Σεπτέμβρη, που ακολούθησαν την υπογραφή της συμφωνίας, διότι πια αυτά τα πολιτικά γεγονότα που συντάραξαν την Ελλάδα, αλλάζουν πλήρως την πολιτική συγκυρία, αλλάζουν πλήρως τον κοινωνικό συσχετισμό…

ΑΥΓΕΡΗ:… φαντάζομαι όμως ότι  κάτι άλλο θα περιμένει ο κόσμος να ακούσει από τον πρωθυπουργό. Τι θα είναι αυτό που θα ακούσει, αυτές τις γραμμές;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτό το οποίο θα πει ο πρωθυπουργός στην Διεθνή Έκθεση της Θεσσαλονίκης δεν είναι τίποτα άλλο παρά η επεξήγηση του πολιτικού σχεδίου που έχει η κυβέρνηση για την οριστική έξοδο από τα Μνημόνια και την κρίση τον Αύγουστο που 2018, και το στρατηγικό σχέδιο για μία ανάπτυξη και για μία νέα Ελλάδα, η οποία πρέπει να οικοδομηθεί μετά την Μνημονιακή εποχή. Αυτή η νέα Ελλάδα πρέπει να έχει ένα εντελώς διαφορετικό παραγωγικό μοντέλο το οποίο να στηρίζεται στον σεβασμό των εργαζομένων, σε παραγωγικές επενδύσεις, στην στήριξη των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της ελληνικής οικονομίας και στην εμπέδωση της εμπιστοσύνης στην χώρα μας, η οποία πλέον έχει καταστεί πυλώνας σταθερότητας σε μία ευρύτερα αποσταθεροποιημένη περιοχή και θα αναδείξει και συγκεκριμένα ζητήματα τα οποία εμείς θεωρούμε πάρα πολύ κρίσιμα σε αυτήν την προσπάθεια για την οικοδόμηση του νέου παραγωγικού μοντέλου και την θεμελίωση μιας νέας οικονομίας. Ένα από αυτά είναι η στήριξη της νέας γενιάς με μια σειρά από μέτρα και δέσμες προτάσεων που νομίζουμε ότι θα μπορέσουν να αλλάξουν την καθημερινότητα αρκετών χιλιάδων νέων ανθρώπων.

ΑΥΓΕΡΗ: Περισσότερα από την Θεσσαλονίκη, σας ευχαριστούμε πάρα πολύ και για την αποδοχή της πρόσκλησης και για τον χρόνο τον οποίο μας διαθέσατε γιατί και το πρόγραμμα σας ήταν βαρύ, ήσασταν με τον πρωθυπουργό το πρωί σε αυτήν την επίσκεψη στην Apivita, καλό απόγευμα, καλή συνέχεια, καλή δύναμη.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να είστε καλά, σας ευχαριστώ πολύ.

Συνέντευξη στην εφημερίδα «ΕΠΟΧΗ»
Την ερχόμενη βδομάδα είναι τα εγκαίνια της ΔΕΘ, ενώ ο Εμανουέλ Μακρόν επισκέπτεται τη χώρα. Ποιο θα είναι το στίγμα της ομιλίας του πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη, αλλά και τι προσδοκά η κυβέρνηση από την επίσκεψη του γάλλου προέδρου; 
Πράγματι η ερχόμενη εβδομάδα έχει δύο κεντρικούς πολιτικούς σταθμούς, με πρώτο την επίσκεψη του Προέδρου Μακρόν και δεύτερο την ετήσια ομιλία και παρουσία του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ. Με δεδομένο ότι βρισκόμαστε σε μια φάση δυναμικής ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας, η εμπιστοσύνη έχει αποκατασταθεί και όλοι οι θεμελιώδεις δείκτες –οι παραγωγικοί αλλά και οι δείκτες που σχετίζονται με την αγοραστική δύναμη των εργαζομένων- ανακάμπτουν, το πολιτικό στίγμα δεν μπορεί να είναι άλλο από το σχέδιο αξιοποίησης του θετικού αυτού μομέντουμ. Βρισκόμαστε σε μια φάση όπου θα πρέπει να μπει σε εφαρμογή το πολιτικό σχέδιο της δίκαιης ανάπτυξης, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις ώστε τα οφέλη να διανεμηθούν με όσο το δυνατό δικαιότερο τρόπο. Για να γίνει αυτό χρειαζόμαστε έναν  σοβαρό σχεδιασμό προτεραιοποίησης των επενδυτικών σχεδίων που να αφορά και την βέλτιστη αξιοποίηση των χρηματοδοτικών εργαλείων του κράτους, την αποκατάσταση των εργασιακών σχέσεων και την οικοδόμηση ενός νέου κοινωνικού κράτους. Σε αυτά τα τρία πεδία θα κριθεί η δυνατότητα της κυβέρνησης να οδηγήσει τη χώρα εκτός κρίσης.

 

Υπάρχουν επαρκή δεδομένα στα οποία μπορεί να στηριχθεί ένας τέτοιος προγραμματισμός;
Τα πράγματα δεν είναι τόσο αποσταθεροποιημένα όσο ήθελαν να τα παρουσιάζουν κατά τη δεύτερη αξιολόγηση η αξιωματική αντιπολίτευση και συστημικά ΜΜΕ. Το πρώτο τρίμηνο του 2017 ήταν θετικό ενώ και τα στοιχεία για το 2ο τρίμηνο επιβεβαίωσαν και με το παραπάνω την αναπτυξιακή τάση. Και θυμηθείτε ότι το 2ο τρίμηνο ήταν η περίοδος πριν την ολοκλήρωση της αξιολόγησης, όταν η ΝΔ πλειοδοτούσε σε σενάρια καταστροφής. Από εκεί και πέρα, από τις 15 Ιουνίου, έχουμε μια σειρά θετικών εξελίξεων: Τη συμφωνία για το χρέος -η οποία έχει έναν αρκετά υψηλό βαθμό συγκεκριμενοποίησης των μέτρων που πρόκειται να εφαρμοστούν μετά τον Αύγουστο του 2018, την έξοδο στις αγορές, την αναβάθμιση από τους τρεις οίκους αξιολόγησης. Αυτά δείχνουν ότι βρισκόμαστε σε μια κατάσταση επαναφοράς σε οικονομική κανονικότητα. Το ζήτημα που ανοίγεται είναι ο τρόπος με τον οποίο θα διαχειριστεί κάποιος την κανονικότητα: Με όρους αναδιανομής, κοινωνικού κράτους και προστασίας των εργασιακών σχέσεων ή προς όφελος της εγχώριας επιχειρηματικής ολιγαρχίας. Αυτά είναι τα δύο πολιτικά σχέδια που συγκρούονται και θα εκφραστούν στη ΔΕΘ.

 

Η κριτική που ασκείται από μερίδα της αντιπολίτευσης είναι ότι οι βελτιώσεις των δεικτών δεν καταγράφονται στην καθημερινότητα των ανθρώπων. Είναι αλήθεια;
Δεν αρνούμαι το γεγονός ότι πολλοί περνούν δύσκολα. Δεν αρνηθήκαμε ποτέ πως εφαρμόζουμε ένα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής το οποίο προστέθηκε στα προηγούμενα, πολύ πιο σκληρά, που εφαρμόστηκαν μέχρι και το 2014. Ωστόσο δεν είναι ακριβές ότι η θετική πορεία των δεικτών δεν έχει αντανάκλαση στην πραγματική ζωή. Για παράδειγμα η μείωση της ανεργίας κατά 6% σημαίνει ότι μεγάλα τμήματα της κοινωνίας πέρασαν από το περιθώριο της ανεργίας στην κανονική ζωή της εργασίας. Η ανοδική πορεία   του δείκτη της ιδιωτικής κατανάλωσης σημαίνει ότι έστω και περιορισμένα, το διαθέσιμο εισοδημα των νοικοκυριών αυξάνεται κ.ο.κ. Θέλω να πω πως οι δείκτες δεν είναι πάντα χωρίς αντίκρισμα. Αν και μένουν λοιπόν πολλά να γίνουν, το πολιτικό ερώτημα παραμένει: Ποια πολιτική δύναμη μπορεί να εγγυηθεί -και κατά την περίοδο της οικονομικής ανάκαμψης- τη βελτίωση της θέσης των πολλών. Η σημερινή κυβέρνηση ή η Νέα Δημοκρατία με ένα σκληρό πρόγραμμα περικοπών και απορρύθμισης της αγοράς εργασίας;

 

Πώς κρίνετε τη στρατηγική της αξιωματικής αντιπολίτευσης;
Η Νέα Δημοκρατία επένδυσε τρεις φορές στη στρατηγική της αριστερής παρένθεσης: Τον Ιανουάριο του 2015 μέχρι το κλείσιμο της συμφωνίας, κατά τη διάρκεια της πρώτης αξιολόγησης και κατά τη διάρκεια της δεύτερης . Το βασικό τους αφήγημα ήταν ότι η κυβέρνηση οδηγεί τη χώρα στην καταστροφή. Και τις τρεις φορές αυτή η στρατηγική διαψεύστηκε. Αυτή τη στιγμή η γνώμη μου είναι ότι η αντιπολιτευτική τακτική της Νέας Δημοκρατίας είναι μυωπική. Έχει έντονα ακροδεξιά στοιχεία, επιδιώκει την πόλωση ενίοτε και ανευ αντικειμένου και μετατρέπει μια σειρά ήσσονος σημασίας ζητήματα σε υψηλών τόνων αντιπαραθέσεις.

 

Όμως τώρα ασκείται κριτική σε αυτή τη γραμμή. Διαφαίνεται να χαράσσεται μια νέα στρατηγική;
Είδα και εγώ δημοσιεύματα σε μερίδα του συντηρητικού Τύπου η οποία δεν συμμερίζεται τις εξαλλοσύνες της ηγεσίας της Νέας Δημοκρατίας και ασκεί έντονη κριτική στον τρόπο με τον οποίο πολιτεύεται η αξιωματική αντιπολίτευση. Νομίζω πάντως πως τα αίτια της επιλογής αυτής της στρατηγικής είναι βαθύτερα και επομένως δεν πιστεύω ότι θα δούμε μεταστροφή. Το παλιό  πολιτικό  και οικονομικό σύστημα εξουσίας και διαπλοκής δεν μπορεί να αποδεχθεί και να λειτουργήσει με όρους κανονικότητας απέναντι στην σημερινή κυβέρνηση ενώ και το πολιτικό προσωπικό που απαρτίζει την ηγετική ομάδα της ΝΔ δεν μπορεί να υποστηρίξει αυτή τη μεταστροφή που επιθυμούν κάποιοι ευφυείς συντηρητικοί. Στην ηγεσία της  ΝΔ βρίσκεται σήμερα μια συμμαχία ακροδεξιών και νεοφιλελεύεθρων και αυτό δεν φαίνεται να αλλάζει τουλάχιστον στο εγγύς μέλλον.

 

Πράγματι το καλοκαίρι η ΝΔ προσπάθησε να διαμορφώσει ατζέντα. Τελευταίο παράδειγμα το αντικομμουνιστικό μένος απέναντι στην απόφαση να μην συμμετέχει η Ελλάδα, όπως και άλλες χώρες, σε εκδήλωση στην Εσθονία, με τέτοιο περιεχόμενο. 
Το καλοκαίρι έγινε εμφανές ότι ο ένας πόλος του πολιτικού συστήματος μετατοπίζεται διαρκώς προς το δεξιό άκρο του φάσματος. Και αυτό είναι κακή υπηρεσία στην πολιτική ζωή και τη δημόσια συζήτηση. Στην περίπτωση του Ταλίν, η Νέα Δημοκρατία εμφανίστηκε πιο ακροδεξιά από οποιαδήποτε άλλη πολιτική δύναμη έχει κατά καιρούς παίξει ρόλο στα πολιτικά πράγματα στη χώρα αν εξαιρέσουμε τη Χρυσή Αυγή. Αλλά το γεγονός ότι έχουμε φτάσει να συγκρίνουμε τη ΝΔ με τη Χρυσή Αυγή είναι μια εξαιρετικά προβληματική εξέλιξη.
Ο αντικομμουνισμός πάντως στη δυτική Ευρώπη έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά από τον αντικομμουνισμό στις βαλτικές χώρες. Ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του ’70 κατέστη κυρίαρχη στα φιλελεύθερα συστήματα σκέψης και θεωρητικής παραγωγής της δύσης η ταύτιση με τον ολοκληρωτισμό οποιασδήποτε πολιτικής ιδεολογίας δεν περιορίζεται στα στενά όρια  του υπάρχοντος συστήματος. Αυτή η τάση των φιλελεύθερων έχει να κάνει με την αδυναμία τους να σκεφτούν οποιαδήποτε εναλλακτική δημοκρατική μορφή οργάνωσης της κοινωνίας και της παραγωγής. Εμείς πάντα σκεφτόμασταν και πέρα των ορίων της σημερινής κατάστασης πραγμάτων και δεν μπορούμε να αποδεχτούμε ποτέ και για κανέναν λόγο την ταύτιση του κομμουνισμού με τη ναζιστική τερατωδία. Γι’ αυτό αποφασίσαμε να μην πάμε στο Ταλίν.

 

Σε λίγες εβδομάδες θα ξεκινήσει η τρίτη αξιολόγηση, με ορίζοντα την έξοδο από τα μνημόνια τον Αύγουστο του 2018. Ποια η εκτίμηση για την πορεία της διαπραγμάτευσης; 
Το 2017 δεν υπάρχει καμία  αμφιβολία ότι όχι μόνο θα επιτευχθούν οι στόχοι του προγράμματος αλλά και ότι θα έχουμε μια μικρότερη ή μεγαλύτερη υπεραπόδοση. Σε αυτό το θετικό φόντο ξεκινά λοιπόν σε λίγο καιρό η τρίτη αξιολόγηση. Ωστόσο με δεδομένο, όπως έχει πει και ο Νίκος Βούτσης, ότι κάποιοι από τους δανειστές έχουν την τάση να μηδενίζουν το κοντέρ και να επαναφέρουν στην ημερήσια διάταξη των διαπραγματεύσεων ζητήματα που θεωρούνται κλειστά, δεν μπορεί κανείς να προεξοφλήσει ποια θα είναι η στάση τους. Ως προς τους Ευρωπαίους είμαι απολύτως σίγουρος ότι δεν θα υπάρχει ιδιαίτερο πρόβλημα. Από εκεί και πέρα εξαρτάται από το ΔΝΤ και από το πόσο εποικοδομητικό θα είναι στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων το αν θα καταφέρουμε να ολοκληρώσουμε σύντομα την τρίτη αξιολόγηση, κάτι που αποτελεί στόχο της κυβέρνησης και διακηρυγμένο στόχο των Ευρωπαίων έτσι ώστε να περάσουμε πια στην τελική φάση υλοποίησης του προγράμματος και τον Αύγουστο του 2018 να βγούμε από τη φάση της σκληρής επιτροπείας και των μνημονίων. Εν κατακλείδι, νομίζω ότι υπάρχουν οι πολιτικές και οικονομικές προϋποθέσεις να συμβεί αυτό αρκεί όλες οι πλευρές να μην τραβήξουν το σκοινί περισσότερο από όσο πρέπει.

 

Πάντως η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αμφισβήτησε δημόσια τις εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την πορεία των ελληνικών τραπεζών. Αυτό δείχνει μια απομάκρυνση; 
Το ΔΝΤ συνηθίζει στις εκθέσεις του, όχι μόνο στην περίπτωση της Ελλάδας, να κάνει εξαιρετικά απαισιόδοξες και υπερβολικά αρνητικές εκτιμήσεις. Ήταν λοιπόν σχεδόν αναμενόμενο ότι η ΕΚΤ θα αντιδρούσε στις ακραίες εκτιμήσεις του ΔΝΤ και θα αποκαθιστούσε την πραγματικότητα. Όμως είναι ακριβώς αυτή η στάση του ΔΝΤ που μας κάνει ως κυβέρνηση να αισθανόμαστε επιφυλακτικοί και συγκρατημένα αισιόδοξοι. Ενώ βλέπουμε πολλές φορές ότι υπάρχουν οικονομικές και πολιτικές προϋποθέσεις για να προχωρήσουν τα πράγματα, το ΔΝΤ έχει την τάση να δημιουργεί πολιτικές συγκρούσεις εκεί που δεν θα έπρεπε να υπάρχουν.

 

Το ζήτημα είναι ότι συχνά βρίσκει το ΔΝΤ ευήκοα ώτα στους Ευρωπαίους… 
Νομίζω πως έχει αρχίσει η Ευρώπη και οι πιο σκληρές δυνάμεις να αναθεωρούν την άποψή τους για το ΔΝΤ. Σας θυμίζω ότι ενώ στην αρχή η Φινλανδία, η Γερμανία και η Ολλανδία έθεταν ως όρο για τη συνέχιση του ελληνικού προγράμματος τη συμμετοχή του ΔΝΤ, οι Φινλανδοί λίγους μήνες πριν κλείσει η αξιολόγηση δήλωσαν με σαφήνεια ότι δεν βάζουν πλέον αυτή την προϋπόθεση. Είναι πολύ ενδιαφέρον να δούμε, αν αφήσουμε στην άκρη το ελληνικό πρόγραμμα, ότι και οι γερμανοί χριστιανοδημοκράτες και ο γερμανός υπουργός Οικονομικών έχουν κατ’ επανάληψη δηλώσει τους τελευταίους μήνες ότι θα πρέπει να υπάρξει μια αρχιτεκτονική αντιμετώπισης μελλοντικών κρίσεων η οποία δεν θα συμπεριλαμβάνει το ΔΝΤ. Επομένως, ναι μεν ως προς την Ελλάδα –μέχρι τη λήξη της δεύτερης αξιολόγησης- επέμενε η Γερμανία στη συμμέτοχη του ΔΝΤ, από την άλλη κατανοεί πως τα προβλήματα που έχει δημιουργήσει το Ταμείο στη διαχείριση της ελληνικής κρίσης είναι δυσανάλογα μεγάλα. Γι’ αυτό και προετοιμάζουν την αποδέσμευση της Ευρώπης από το Ταμείο.

 

Άλλωστε και η Γερμανία δέχεται πιέσεις. Νομπελίστες οικονομολόγοι συνυπέγραψαν κείμενο το οποίο, μεταξύ άλλων, έλεγε πως η Γερμανία θα πρέπει να παραχωρήσει εξουσία ή να αποχωρήσει από την ευρωζώνη. 
Η Γερμανία μυωπικά επιμένει στη σκληρή δημοσιονομική πολιτική, επιδιώκοντας μια Ευρώπη κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσή της. Φαίνεται σαν να μην μπορεί ή να μη θέλει να κατανοήσει πως είναι ο περιορισμός των κοινωνικών ανισοτήτων, ο παράγοντας που μπορεί να δημιουργήσει τους όρους για μια νέα αναπτυξιακή πολιτική στην Ευρώπη.

 

Ο πρωθυπουργός είχε απευθυνθεί στις δυνάμεις της Κεντροαριστεράς. Ισχύει αυτή η πρόσκληση;
Το λογικό θα ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ και η αριστερά να έχουν ένα ανοιχτό δίαυλο επικοινωνίας με αυτές τις δυνάμεις. Όμως, υπάρχει μια ιδιαιτερότητα στην Ελλάδα. Οι δυνάμεις που συγκροτούν το Κέντρο, εδώ και πολλά χρόνια έχουν επιλέξει όχι απλά μια στρατηγική σύμπλευσης με τον νεοφιλελευθερισμό αλλά μια σύμπλευση πολιτικού χαρακτήρα με δυνάμεις της δεξιάς. Άρα εδώ έχουμε μια κατάσταση πολύ ιδιαίτερη. Ενώ βλέπουμε ότι σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις στην Ευρώπη αρχίζουν και ασκούν κριτική στις ιδεολογικές υποχωρήσεις των προηγούμενων δεκαετιών και στην πολιτική τους πορεία, δηλαδή βλέπουμε μια ριζοσπαστικοποίηση της σοσιαλδημοκρατίας στην Πορτογαλία, την Ισπανία, ακόμα και τη Γερμανία, στην Ελλάδα το ΠΑΣΟΚ και η ΔΗΣΥ αλλά και οι υπόλοιπες δυνάμεις του κέντρου  δεν φαίνεται να επηρεάζονται από αυτή τη μετατόπιση. Ο λόγος, κατά τη γνώμη μου, είναι ότι αυτές οι δυνάμεις δεν μπορούν να αποδεχθούν την πολιτική τους ήττα και βρίσκονται διαρκώς σε αναζήτηση  ιστορικής δικαίωσης, πράγμα το οποίο τους οδηγεί σε μια πολιτική που αξιολογεί ως σημαντικότερη την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ από το άνοιγμα διαύλων επικοινωνίας και διαλόγου με την Αριστερά.  Το σύνδρομο της ιστορικής δικαίωσης δεν τους επιτρέπει καν να παρακολουθήσουν τη συζήτηση που γίνεται στην Ευρώπη.

 

Μέσα σε αυτό το δύσκολο πολιτικό κλίμα που επικρατεί στην Ευρώπη πώς μπορεί να βαδίζει η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ; 
Κάθε φορά κάνεις πολιτική με αυτό που έχεις όχι με αυτό που θα επιθυμούσες. Ενώ λοιπόν  υπήρξαν κάποιες τάσεις ανατροπής στη Νότια Ευρώπη  αντίστοιχες με τον ΣΥΡΙΖΑ – μια εξαιρετικά αισιόδοξη πορεία των Ποδέμος, μια ριζοσπαστικοποίηση της πορτογαλικής σοσιαλδημοκρατίας και συγκρότηση κυβέρνησης με την κριτική στήριξη του Μπλόκο και του Κομμουνιστικού Κόμματος – αυτές οι τάσεις δεν επικράτησαν. Όμως η κοινωνική κατάσταση στην Ευρώπη είναι τέτοια που δεν φαίνεται να οδηγεί σε  πολιτική σταθεροποίηση.  Στη Γαλλία οι λόγοι της καταρρευσης του παλιού πολιτικού συστήματος δεν έχουν εκλείψει, η Ισπανία και η Ιταλία βρίσκονται σε μεγάλη πολιτική ρευστότητα. Επομένως σε επίπεδο κυβερνητικό, πράγματι δεν έχουν συντελεστεί τόσο μεγάλες αλλαγές αλλά αν σκάψει κανείς κάτω από την επιφάνεια θα δει μια κοινωνική κινητικότητα η οποία θα μπορούσε να παράξει αποτελέσματα πολύ θετικά για την ευρωπαϊκή αριστερά. Μένει να το δούμε.

 

Κεντρικό πεδίο στη διαπραγμάτευση της τρίτης αξιολόγησης θα είναι τα εργασιακά. Παράλληλα, η κυβέρνηση προσπαθεί αυτά τα δύο χρόνια να αποκαταστήσει εργασιακά δικαιώματα, με τελευταίο το νομοσχέδιο που έχει κατατεθεί στη βουλή. Ποιες είναι οι στοχεύσεις, με δεδομένη τη στάση της Ευρώπης απέναντι στα κεκτημένα δικαιώματα του κόσμου της εργασίας; 
Το εργασιακό, κατά τη γνώμη μου, (οφείλει να) είναι ο πυρήνας της πολιτικής μας στρατηγικής και η βασική μας διαχωριστική γραμμή από τη Νέα Δημοκρατία. Από τη μια, έχουμε ένα μοντέλο ανάπτυξης του νεοφιλελευθερισμού, το οποίο λέει ότι η ανταγωνιστικότητα πρέπει να στηριχθεί στη συντριβή της εργασίας και στη δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών χαμηλού εργατικού κόστους, περιορισμού των εργατικών δικαιωμάτων, διάλυσης κάθε συνδικαλιστικής δράσης, περιορισμού των κατακτήσεων, πλήρους απελευθέρωσης της αγοράς εργασίας. Εδώ έχουμε ένα συγκροτημένο στρατηγικό σχέδιο και ένα συγκροτημένο μοντέλο παραγωγής.
Από την άλλη μεριά, υπάρχει η δική μας στρατηγική στόχευση – και σε αυτό πρέπει να πω ότι είμαστε σε κυβερνητικό επίπεδο, αρκετά μόνοι μας στην Ευρώπη-  που λέει ότι, η ανάπτυξη για να είναι δίκαιη και να μπορεί να παράγει οφέλη για τους πολλούς δεν μπορεί να στηριχθεί στη συντριβή της εργασίας, αντιθέτως πρέπει να στηριχθεί σε ένα παραγωγικό μοντέλο υψηλών μισθών, εργατικών δικαιωμάτων, ενίσχυσης της διαπραγματευτικής δύναμης των εργαζομένων. Πώς μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο και ταυτόχρονα να έχεις μια ανταγωνιστική, άρα αναπτυσσόμενη, οικονομία, στο πλαίσιο της ευρωζώνης; Μόνο αν προσανατολίσεις το σύνολο της οικονομίας σου στην καινοτομία, τις νέες τεχνολογίες και την ποιότητα του παραγόμενου προϊόντος. Το εντελώς, λοιπόν, διαφορετικό μοντέλο ανάπτυξης που έχουμε υιοθετήσει φαίνεται και στις καθημερινές πρωτοβουλίες που παίρνουμε. Οι προηγούμενες κυβερνήσεις π.χ. έκλειναν τα μάτια στην υποδηλωμένη και αδήλωτη εργασία, διότι θα έλεγε κανείς ότι οριακά αποδέχονταν αυτή την κατάσταση ως κομμάτι του αναπτυξιακού τους σχεδίου. Από την άλλη πλευρά, η κυβέρνηση πιστεύει ότι αυτές οι εργοδοτικές πρακτικές όχι μόνο βρίσκονται σε αντιπαράθεση με τα συμφέροντα της εργασίας, αλλά είναι και οικονομικά αναποτελεσματικές. Έτσι, έχουμε προσπαθήσει να ανασυγκροτήσουμε το Σώμα Επιθεώρησης της Εργασίας, το οποίο κάνει πλέον εξαιρετική δουλειά. Ακόμα, προχωράμε σε θετικές για τους εργαζόμενους ρυθμίσεις, οι οποίες χρόνιζαν. Αυτές οι κινήσεις, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι μετά τον Αύγουστο του 2018 θα επανέλθουν οι συλλογικές διαπραγματεύσεις, δηλαδή η επεκτασιμότητα των κλαδικών συμβάσεων, αλλά και η αρχή της ευνοϊκότερης ρύθμισης  αρχίζουν να συγκροτούν μια δέσμη προστατευτικών ρυθμίσεων για την εργασία, που ενισχύει τη διαπραγματευτική δύναμη των εργαζομένων. Αυτό πρέπει να συμπληρωθεί και από μια πρωτοβουλία για την αύξηση του κατώτατου μισθού, όταν θα έχουμε τη δυνατότητα να προχωρήσουμε σε μια τέτοια κίνηση, που θα δημιουργήσει εντελώς διαφορετικούς όρους.  Με την υποχώρηση του συνδικαλιστικού κινήματος, αυτή τη στιγμή η υπεράσπιση του κόσμου της εργασίας περνά σε μεγάλο βαθμό από τις πρωτοβουλίες της νομοθετικής και εκτελεστικής εξουσίας. Μέχρι την ανασυγκρότηση ισχυρών εργατικών σωματείων, η μοναδική δυνατότητα προστασίας των εργαζομένων περνά από την πολιτική εξουσία. Γι’ αυτό είναι πολύ κρίσιμη για τους εργαζόμενους η παραμονή αυτής της κυβέρνησης.
Συνέντευξη «Στο Κόκκινο 105.5» και τον δημοσιογράφο Στάθη Σχινά

Από τις 15 Ιουνίου και την ολοκλήρωση της 2ης αξιολόγησης είναι περισσότερο από εμφανές ότι έχουμε περάσει σε μια νέα μέρα: Η εμπιστοσύνη αποκαθίσταται οριστικά, η δυναμική της οικονομίας είναι από ότι φαίνεται ανοδική, έχουμε μια σειρά από πολύ θετικές εξελίξεις όπως η επιτυχημένη έξοδος στις αγορές, οι αναβαθμίσεις από τους οίκους αξιολόγησης.

Όλα αυτά αντανακλούν μια άνοδο των θεμελιωδών μεγεθών της οικονομίας. Και είναι ακριβώς αυτή η αναπτυξιακή δυναμική που πρέπει να τονωθεί ακόμη περισσότερο με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες – πάντοτε με μια πρόνοια ώστε η ανάπτυξη αυτή να στηρίζεται σε αξιοπρεπείς εργασιακές σχέσεις και μισθούς.
Έχουμε λοιπόν μπει σε ένα εξαιρετικά γρήγορο πολιτικό τέμπο ώστε να αξιοποιήσουμε όσο πιο αποτελεσματικά αυτό το μομέντουμ: Μιλάμε για τις θεσμικές παρεμβάσεις στη δημόσια διοίκηση που ανακοίνωσε χθες ο Πρωθυπουργός, αυτές στην εκπαίδευση για τη μεταρρύθμιση και αναβάθμιση του Λυκείου, τις μεταρρυθμίσεις στην τοπική αυτοδιοίκηση, το νομοσχέδιο του υπουργείου εργασίας που δημιουργεί ένα τοπίο προστασίας των δικαιωμάτων των εργαζομένων ενώ σε λίγες ημέρες έχουμε και την επίσκεψη του προέδρου Μακρόν αλλά και τη ΔΕΘ.

ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ
1. Να συνεχίσουμε την προετοιμασία τους εδάφους για την οριστική ανάκτηση της πρόσβασης στις αγορές τον Αύγουστο του 2018
2. Να προχωρήσουμε σε μεταρρυθμίσεις και σε πολιτικές υποστήριξης της ανάπτυξης ώστε να αξιοποιηθεί το θετικό μομέντουμ: Χθες ο κ. Χαρίτσης ανακοίνωσε ότι έχουμε 1 δις από άμεσες ξένες επενδύσεις μέσα στο α’ 7μηνο του 2017
3. Eργασιακή προστασία: Ξεκίνησε χθες η συζήτηση για το νομοσχέδιο του υπουργείου εργασίας που βελτιώνει αισθητά την προστασία των εργαζομένων με ρυθμίσεις για ακόμη πιο αυστηρούς ελέγχους και νομικό οπλοστάσιο για την αντιμετώπιση της αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας, με κίνητρα σε επιχειρήσεις που τηρούν την εργατική νομοθεσία, με προστασία των εργαζομένων στους οποίους οφείλονται δεδουλευμένα κ.α.
4. Oικοδόμηση ενός νέου κοινωνικού κράτους: Ήδη γίνονται πολλά στον τομέα της υγείας – ανοίγουμε νοσοκομεία, νομοθετήσαμε την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας.

ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ ΣΕ ΘΕΡΜΟΚΟΙΤΙΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ
Σήμερα επίσης πραγματοποιείται η επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο Impact Hub Athens, μια θερμοκοιτίδα καινοτομίας που υποστηρίζει τόσο επιχειρήσεις κοινωνικής οικονομίας όσο και start-ups. Νομίζω ότι αυτό δίνει ένα στίγμα για τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση αντιμετωπίζει τον μεγάλο στόχο για την παραγωγική ανασυγκρότηση και τη δίκαιη ανάπτυξη.
Γιατί πέρα από τις μεγάλες ιδιωτικές επενδύσεις, πρέπει να υποστηριχθούν και οι χώροι καινοτομίας μικρότερων επιχειρήσεων που υποστηρίζουν την κοινωνική οικονομία που αποτελεί ένα τρίτο πεδίο άσκησης οικονομικής δραστηριότητας δίπλα στο δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.
Πρόκειται για έναν τομέα που στη χώρα μας είναι εξαιρετικά περιορισμένος ακόμη ωστόσο έχουν γίνει από τη μεριά μας οι θεσμικές παρεμβάσεις που δίνουν τη δυνατότητα και στις επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας να αρχίσουν να παράγουν οικονομικά αποτελέσματα αλλά και θέσεις εργασίας.
Γιατί ξέρετε είναι πολύ σημαντικό να βλέπουμε τους παραγωγικούς φορείς ενόψει της ΔΕΘ αλλά θέλουμε να ακούσουμε από πρώτο χέρι και τους ανθρώπους και τα καθημερινά εμπόδια που αντιμετωπίzουν ώστε να μπορέσουμε να απαντήσουμε σε αυτά και να τα υπερκεράσουμε.

ΑΝΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ
Εξ όσων γνωρίζω δεν είναι στις προθέσεις του Πρωθυπουργού. Ωστόσο αυτό παραμένει πάντοτε αποκλειστικό προνόμιο του Προέδρου της Κυβερνήσεως.

ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΗ ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ
Μετά τις εξαλοσύνες που ακολούθησαν την ολοκλήρωση της 2ης αξιολόγησης όπου είχαμε ένα πραγματικό κρεσέντο ακροδεξιάς παρέκκλισης και παραπολιτικής εκ μέρους της αξιωματικής αντιπολίτευσης, οι έστω και στοιχειώδεις αναφορές εκ μέρους του κ. Μητσοτάκη σε ζητήματα οικονομίας μοιάζουν σαν να αποτελούν σημάδι μιας στροφής.
Ωστόσο, όσο αντιπρόεδρος της ΝΔ παραμένει ο κ. Γεωργιάδης, όσο η ηγεσία της ΝΔ παραμένει ένα συνταίριασμα ακροδεξιάς εξαλοσύνης απο τη μια μεριά και σκληρής νεοφιλελεύθερης ατζέντας από την άλλη, δε νομίζω ότι υπάρχουν οι αντικειμενικές προϋποθέσεις για μια πολιτική στροφή. Και αυτή ακριβώς η σύνθεση αποτελεί επιλογή του κ. Μητσοτάκη.
Γνωρίζουμε ότι υπάρχουν πολιτικά, οικονομικά και δημοσιογραφικά κέντρα που δε νοιώθουν άνετα με αυτού του τύπου την αντιπολίτευση ωστόσο δε νομίζω ότι υπάρχουν οι αντικειμενικές δυνατότητες για μια πολιτική στροφή της ΝΔ.

ΚΕΝΤΡΟΑΡΙΣΤΕΡΑ
Ο πολιτικός φορέας παραμένει άγνωστος. Εμείς δε θα σχολιάσουμε τις εσωκομματικές διαδικασίες. Πάντως η ΔΗΣΥ και το ΠΑΣΟΚ δε φαίνεται να παρακολουθούν την έντονη συζήτηση που διεξάγεται στην ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία που αρχίζει και αμφισβητεί τη στρατηγική σύμπλευση με το νεοφιλελευθερισμό αλλά και τις πολικές λιτότητας και ψάχνει ένα νέο βηματισμό που κινείται σε μια αριστερόστροφη κατεύθυνση. Αυτό το βλέπουμε και στην Ισπανία και την Πορτογαλία και στη Μεγάλη Βρετανία πολύ περισσότερο.
Ωστόσο δε βλέπουμε τη ΔΗΣΥ να συμμετέχει σε αυτή τη συζήτηση. Αντιθέτως βλέπουμε μια πολιτική ταύτιση με τον φορέα της Δεξιάς στη χώρα. Θα ήταν καλοδεχούμενη μια πολιτική εξέλιξη που θα ανέκοπτε αυτή τη μετατόπιση αλλά δε νομίζω ότι φαίνεται στον ορίζοντα. Μένει βεβαίως να αποδειχτεί.

Συνέντευξη στον δημοσιογράφο Β. Σκουρή για την εφημερίδα «REAL news»

Επιμένετε ότι υπήρξε σωστή η απόφαση να μην συμμετάσχετε στη Σύνοδο στο Ταλίν; Δεν θα προκύψει πρόβλημα στις σχέσεις με την ΕΕ; Και έχει κάνει ο σταλινισμός εγκλήματα;

Η κυβέρνηση έπραξε ορθότατα, με ιστορική συνείδηση και αντανακλαστικά και τελικά δικαιώθηκε από την κατάληξη της ίδιας της Συνόδου στο Ταλίν που οδηγήθηκε στην απαξίωση από τη μεγάλη πλειοψηφία των κυβερνήσεων της ΕΕ.
Εξάλλου γνωρίζετε καλά ότι η πολιτική και θεωρητική παράδοση του ΣΥΡΙΖΑ δεν αρνήθηκε ποτέ αλλά αντίθετα ανέδειξε την σταλινική παρέκκλιση σαν μια από τις κύριες αιτίες για την υποχώρηση του κομμουνιστικού κινήματος. Σε καμία όμως περίπτωση δεν μπορεί να εξισωθεί το κομμουνιστικό κίνημα, ιδεολογικά, πολιτικά, πρακτικά, με την εγκληματική ναζιστική τερατωδία. Όσο και αν προσπαθούν οι αναθεωρητές να εξισώσουν ή έστω και να συγκρίνουν τον Λένιν, τη Ρόζα Λούξεμπουργκ, τον Γκράμσι ή τον Λούκατς με τον Γκέμπελς τον Γκέρινγκ ή τον Χίμλερ, αυτό θα παραμένει πάντοτε μια γκροτέσκα, παράλογη και παράδοξη χειρονομία. Το κομμουνιστικό κίνημα με τους αγώνες, τις θυσίες, την θεωρητική του προσφορά, διεύρυνε ασύγκριτα τον ορίζοντα της πολιτικής δράσης. Αποτέλεσε και αποτελεί παρακαταθήκη ελευθερίας, ισότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης.

Κατηγορείτε την ηγεσία της αξιωματικής αντιπολίτευσης ότι και με την αντίδρασή της για τη στάση σας στο θέμα του Ταλίν, διολισθαίνει σε ακροδεξιές θέσεις. Κατηγορείτε μάλιστα και προσωπικά τον Πρόεδρο της ΝΔ. Πραγματικά το πιστεύετε; Και πού το στηρίζετε;

Η ΝΔ έχει υποστεί μια ριζική μετάλλαξη. Τα δύο πρόσωπα των αντιπροέδρων είναι σαν τα δύο πρόσωπα του Ιανού. Ο οικονομικός νεοφιλελευθερισμός συνταιριάζεται αρμονικά με την εθνικιστική και ακροδεξιά εξαλλοσύνη. Και ο κος Μητσοτάκης συμπυκνώνει με την πολιτική του στάση ακριβώς αυτή τη συνάντηση των δύο ρευμάτων στο εσωτερικό της ΝΔ. Επομένως οι ακροδεξιές θέσεις που πολλές φορές εκφράζονται από την ηγεσία της ΝΔ, είτε αυτές αφορούν το Ταλίν, είτε το δόγμα τάξης και ασφάλειας, είτε την διαχείριση του προσφυγικού, δεν αποτελούν διολίσθηση αλλά στρατηγική επιλογή.

Με τα έσοδα φαίνεται να υπάρχει πρόβλημα. Σας απασχολεί το ενδεχόμενο να αναγκαστείτε να λάβετε νέα μέτρα ή να επισπεύσετε όσα έχουν συμφωνηθεί για το ’19 και το ’20; Και το ρωτώ γιατί κάποιοι επιμένουν ότι σε μια τέτοια περίπτωση θα προσφύγετε νωρίτερα σε κάλπες…

Όλες οι ενδείξεις συντείνουν στο ότι το 2017 όχι μόνο θα πιάσουμε τους στόχους του προγράμματος αλλά ότι θα επιτύχουμε και υπεραπόδοση. Ως προς το 2018 η πορεία της ελληνικής οικονομίας αφήνει πολύ λίγα περιθώρια αμφισβητήσεων. Ωστόσο κανείς δεν μπορεί να προεξοφλήσει ποια θα είναι η στάση των δανειστών και ειδικά του ΔΝΤ στο δημοσιονομικό σκέλος καθώς σπανίως αυτή καθορίζεται από τον οικονομικό ορθολογισμό  όπως έχει αποδειχτεί πολλάκις στο παρελθόν. Σας θυμίζω ότι οι προβλέψεις του Ταμείου για το πρωτογενές πλεόνασμα του 2016 ήταν 0,1% και το τελικό αποτέλεσμα σύμφωνα με την Eurostat ήταν 4,2%. Οπότε τα συμπεράσματα είναι δικά σας. Όσο για την δημοσιογραφική επιμονή να ανακαλύπτουμε εκλογές κάθε δύο μήνες, θα επαναλάβω ότι αυτή κυβέρνηση θα οδηγήσει την χώρα στην έξοδο από το μνημόνιο και την επιτροπεία. Και όταν θα γίνουν οι εκλογές οι πολίτες θα μπορούν να συγκρίνουν τα αποτελέσματα της τετραετίας 2015- 2019 με τα αντίστοιχα αποτελέσματα των ετών 2010-2014. Και η σύγκριση θα είναι συντριπτική για τη ΝΔ και τον κο Μητσοτάκη.

Οι γερμανικές εκλογές πλησιάζουν. Με τη συμμετοχή του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα τι θα πρέπει να γίνει; Και μέχρι πότε κ. εκπρόσωπε;

Δεν νομίζω ότι έχει νόημα να κάνουμε εικασίες. Από τη δική μας πλευρά σχεδιαζουμε το κυβερνητικό έργο και την διαπραγματευτική μας τακτική με τα δεδομένα που υπάρχουν σήμερα. Το Ταμείο έχει εγκρίνει επί της αρχής ένα πρόγραμμα, η ελληνική οικονομία έχει θετικό μομέντουμ, βρισκόμαστε εντός δημοσιονομικών στόχων, κάναμε μια επιτυχημένη έξοδο στις αγορές, και φαίνεται ότι η εμπιστοσύνη και η σταθερότητα αποκαθίστανται. Επομένως όλα δειχνουν ότι το ελληνικό πρόγραμμα θα ολοκληρωθεί στην ώρα του και χωρίς αναταράξεις αρκεί όλοι να δουλέψουν εποικοδομητικά. Η στάση τόσο της Γερμανίας όσο και του ταμείου λοιπόν είναι κρίσιμοι παράγοντες που θα παίξουν κομβικό ρόλο.

Από την επίσκεψη Μακρόν τι περιμένετε;

Ο Πρόεδρος Μακρόν έχει εκφραστεί υπέρ της Ελλάδας κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης με τους δανειστές ενώ την ίδια στιγμή έχει θέσει στο επίκεντρο της συζήτησης για την επόμενη μέρα στην Ευρώπη το ζήτημα του ελληνικού χρέους αλλά και την ανάγκη να δοθεί έμφαση στην ανάπτυξη, την οικονομική σύγκλιση αλλά και τον εκδημοκρατισμό του εγχειρήματος της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Εκφράζει λοιπόν μια διαφορετική πολιτική αντίληψη από την μυωπική εμμονή στην λιτότητα, τους ακραίους δημοσιονομικούς περιορισμούς και την α λα καρτ δημοκρατία. Και ως προς αυτά  τα σημεία βρίσκει φυσικά σύμφωνη την ελληνική κυβέρνηση. Είναι λοιπόν σε αυτό το πλαίσιο που πραγματοποιεί την επίσκεψη του στη χώρα μας. Πέρα όμως από τα πολιτικά μηνύματα και τους συμβολισμούς η επίσκεψη αυτή φιλοδοξούμε να έχει και πρακτικά αποτελέσματα με την εκκίνηση νέων επενδυτικών πρωτοβουλιών εκ μέρους των γαλλων επιχειρηματιών που θα συνοδεύουν των  Πρόεδρο Μακρόν.

Οι βασικές προτεραιότητες της κυβέρνησης ποιες είναι κ. υπουργέ;

Οι πολιτικές μας προτεραιότητες για τον επόμενο χρόνο κινούνται σε τρεις άξονες: Πρώτον να προετοιμάσουμε το έδαφος για την οριστική ανάκτηση της πρόσβασης μας στις αγορές χρήματος, δεύτερον να ενισχύσουμε την αναπτυξιακή τάση της ελληνικής οικονομίας με την προσέλκυση νέων επενδύσεων και τις αναγκαίες θεσμικές μεταρρυθμίσεις και τρίτον να συνεχίσουμε εντός των δεδομένων περιορισμών τις κοινωνικές παρεμβάσεις για την ενίσχυση της διαπραγματευτικής δύναμης των εργαζομένων και την οικοδόμηση ενός νέου κοινωνικού κράτους.

Στην ΔΕΘ να περιμένουμε από τον πρωθυπουργό παροχές;

Στην ΔΕθ από τον Πρωθυπουργό να περιμένετε να περιγράψει με σαφήνεια το σχέδιο για την έξοδο από το μνημόνιο και την επιτροπεία. Να δώσει τις συντεταγμένες ενός προοδευτικού πολιτικού σχεδίου που θα έχει στο κέντρο του την ιδέα της δίκαιης ανάπτυξης. Να περιγράψει τις κυβερνητικές προτεραιότητες για την επόμενη περίοδο αλλά και να θυμίσει ότι στο επίκεντρο της δικής μας πολιτικής βρίσκεται η νέα γενιά πράγμα το οποίο αποδεικνύουμε εμπράκτως. Τα υπόλοιπα επί της οθόνης.

Διορθωτικές κινήσεις στην κυβέρνηση από τον πρωθυπουργό πριν την τρίτη αξιολόγηση, να αναμένουμε κ. εκπρόσωπε;

Εξ όσων μπορώ να γνωρίζω ή να εκτιμήσω δεν υπάρχει τέτοια πρόθεση. Ο ανασχηματισμός όμως είναι πάντοτε απόφαση την οποία λαμβάνει ο Πρωθυπουργός.

Στην πρόταση της ΝΔ για Εξεταστική για τον Π. Καμμένο επιμένετε ότι θα ψηφίσετε αρνητικά;

Φυσικά θα ψηφίσουμε αρνητικά. Πρόκειται για μια σκηνοθετημένη παράσταση που συμπυκνώνεται στην κουραστικά εμμονική επανάληψη της ίδιας φράσης. Δεν θεωρώ ότι υπάρχει κάτι για να εξετάσουμε εκτός από την ταύτιση της Νέας Δημοκρατίας  με συγκεκριμένα επιχειρηματικά και εκδοτικά συμφέροντα. Ειλικρινά δεν μπορώ να εκτιμήσω αν η ΝΔ θεωρεί αυτού του είδους την αντιπολίτευση αποτελεσματική ή αν απλά αναγνωρίζει ότι δεν μπορεί να αντιπαρατεθεί σε κανένα άλλο πεδίο και επομένως ομολογεί με τη στάση της την πολιτική της ήττα. Ό,τι από τα δύο και να ισχύει όμως το θέμα είναι ότι προκαλεί μεγάλη ζημιά στο πολιτικό σύστημα και εκφυλίζει το δημόσιο διάλογο.

Τη στάση της ηγεσίας της Δημοκρατικής Συμπαράταξης πώς την κρίνετε; Και όταν μιλάτε για «βαρίδια» της Φώφης Γεννηματά, ποιους εννοείτε κ. υπουργέ;

Αυτή τη στιγμή η ΔΗΣΥ έχει τις εσωκομματικές της διαδικασίες. Όταν θα εκλεγεί η νέα ηγεσία θα κάνουμε όλοι τις πολιτικές μας εκτιμήσεις. Επιτρέψτε μου όμως ένα και μόνο σχόλιο: Ο πολιτικός διάλογος που γίνεται εν όψει των διαδικασιών της δεν φαίνεται να συμβαδίζει με τους αντίστοιχους προβληματισμούς που απασχολούν άλλα κόμματα της σοσιαλδημοκρατίας στην Ευρώπη. Και εννοώ φυσικά την αμφισβήτηση, ριζική ή ηπιότερη της πολιτικής γραμμής της στρατηγικής σύμπλευσης της σοσιαλδημοκρατίας με τον νεοφιλελευθερισμό τα τελευταία 25 χρόνια.

Η πρόταση του πρωθυπουργού για προγραμματικό διάλογο με τη Δημοκρατική Συμπαράταξη μετά τις εκλογές εξακολουθεί να είναι σε ισχύ;

Σας είπα και προηγουμένως ότι η ΔΗΣΥ βρίσκεται ενώπιον ενός υπαρξιακού πολιτικού διλήμματος. Θα είναι μέρος της συζήτησης που γίνεται από σοσιαλδημοκρατικές δυνάμεις στην Ευρώπη και έχει έντονα τα στοιχεία της αυτοκριτικής για την νεοφιλελεύθερη μετάλλαξη της σοσιαλδημοκρατίας ή θα συνεχίσει να λειτουργεί με γνώμονα την πολεμική απέναντι στο ΣΥΡΙΖΑ ταυτιζόμενη  διαρκώς με τη ΝΔ. Έχουν μπροστά τους απλά και καθαρά ερωτήματα και όλα εξαρτώνται από τις απαντήσεις που θα δοθούν. Από τη μέχρι τώρα συζήτηση πάντως δεν προκύπτει η βούληση για πολιτική στροφή αλλά μάλλον η επ’ αόριστον συνέχιση της υπαρξιακής κρίσης του χώρου αυτού.

Συνέντευξη στον Real FM 97.8 και τον δημοσιογράφο Βασίλη Σκουρή

Η εικόνα αυτή τη στιγμή από το συντονιστικό των επιχειρήσεων της πυροσβεστικής είναι ότι όλες οι πυρκαγιές στη χώρα βρίσκονται σε ύφεση. Οι επιχειρήσεις βέβαια συνεχίζονται για την προστασία των πληγησών περιοχών από τυχόν αναζωπυρώσεις.

Η κριτική της αντιπολίτευσης ήρθε σε επιχειρησιακές και δύσκολες στιγμές. Και επιπλέον, δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα καθώς τα στρέμματα που κάηκαν φέτος στη χώρα ήταν λιγότερα από τον μέσο όρο των προηγούμενων ετών. Η πυρκαγιά δε στην συγκεκριμένη περιοχή ήταν 10 φορές μεγαλύτερη το 2009. Ενδεικτικά έως τις 15/8 το σύνολο των στρεμμάτων που κάηκαν στη χώρα ήταν:

550.000 στρέμματα το 2007
270.000 το 2008
270.000 το 2012
ενώ φέτος έχουμε χάσει 81.000 στρέμματα.

Επίσης, ο προϋπολογισμός της πυροσβεστικής βαίνει αυξανόμενος τα τελευταία χρόνια παρόλους τους δημοσιονομικούς περιορισμούς:

2013: 305 εκατομμύρια ευρώ
2014: 346 εκ.
2017: 380 εκ.
ενώ το 2018 προσανατολιζόμαστε σε αύξηση στα 395 εκατομμύρια ευρώ.

Χωρίς λοιπόν διάθεση συμψηφισμών, δεν πρέπει να δημιουργείται πανικός ούτε και ψευδείς εντυπώσεις στη βάση μιας υπερβολικής δημοσιογραφικής σπουδής να παρουσιαστούν τα πράγματα χειρότερα από ότι πραγματικά είναι. Δεν πρόκειται να επιτεθώ στην αξιωματική αντιπολίτευση. Όταν οι πυρκαγιές θα μπουν σε πλήρη έλγχο θα έρθει και η ώρα για την πολιτική αποτίμηση του τρόπου με τον οποίο η κάθε πολιτική δύναμη διαχειρίστηκε το ζήτημα. Αν ο κ. Μητσοτάκης ζητήσει επίσημη ενημέρωση φυσικά και θα ενημερωθεί.

Ο ΠΘ πάντως και ο κ. Τόσκας βρίσκονταν σε συνεχή επαφή και ενημέρωση. Ο αρμόδιος υπουργός έδωσε πολύ μεγάλη μάχη μαζί με το επιτελείο της πυροσβεστικής. Ο τρόπος της επιχειρησιακής διαχείρισης ήταν ο ενδεδειγμένος. Σε λίγη ώρα θα λάβει χώρα σύσκεψη των αρμόδιων υπουργών υπό τον ΠΘ στο Μέγαρο Μαξιμου με θέμα την καταγραφή και την αποκατάσταση των ζημιών.

Συνέντευξη στην «Εφημερίδα των Συντακτών» και στον δημοσιογράφο, Δ. Κουκλουμπέρη

Ποιες είναι οι κυβερνητικές προτεραιότητες ενόψει φθινοπώρου; 

Η προτεραιότητα είναι μια: Η προετοιμασία του εδάφους για την έξοδο από το πρόγραμμα τον Αύγουστο του 2018 χωρίς νέες επιβαρύνσεις. Επομένως έμφαση στην ανάπτυξη με ταυτόχρονη προστασία της μισθωτής εργασίας, εμπέδωση της εμπιστοσύνης και κοινωνικές παρεμβάσεις στήριξης των αδυνάμων.

Πώς όμως θα αφήσει η κυβέρνηση το στίγμα ότι δεν εφαρμόζει απλά και μόνο το Μνημόνιο και πως θα νιώσει βελτίωση στη ζωή και την καθημερινότητά του ο πολίτης; 

Αν αφήσουμε για λίγο στην άκρη τις απλουστεύσεις και την εκτυφλωτική προφάνεια του δημοσιογραφικού λόγου θα δούμε ότι η κυβέρνηση παρά τους περιορισμούς του προγράμματος προσαρμογής και της αυστηρής επιτροπείας κάνει πολλά παραπάνω από όσα οι περισσότερες  κυβερνήσεις της ΕΖ για την ενίσχυση της κοινωνικής πλειοψηφίας: Από το πρόγραμμα καταπολέμησης της ανθρωπιστικής κρίσης και την πρόσβαση 2,5 εκατομμυρίων ανασφάλιστων στο ΕΣΥ μέχρι τις ρυθμίσεις ενίσχυσης της διαπραγματευτικής δύναμης των μισθωτών, την δημιουργία του συστήματος Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και τις παρεμβάσεις για τους συμβασιούχους. Παίρνουμε επομένως διαρκώς πρωτοβουλίες για την ανασυγκρότηση του κοινωνικού κράτους και την άμβλυνση των συνεπειών της κρίσης αλλά και του τρόπου διαχείρισης της. Και μάλιστα υπό εξαιρετικά δυσμενείς συσχετισμούς δύναμης. Ζούμε και προσπαθούμε να κυβερνήσουμε με δεδομένη την αντίφαση μεταξύ του πολιτικού μας προγράμματος και των απαιτήσεων των δανειστών αλλά πιστεύω ότι οι πολίτες και το βλέπουν και το κατανοούν.

Και το στίγμα της κυβέρνησης γίνεται όλο και πιο ορατό μέσα από βαθιές θεσμικές αλλαγές όπως η απλή αναλογική, ο νόμος για την παιδεία αλλά και η διεύρυνση και εμβάθυνση ατομικών δικαιωμάτων και ελευθεριών. Μέσα σε δύο χρόνια αντιστράφηκε στην Ελλάδα το κλίμα γενικευμένης αστυνομοκρατίας που είχε επικρατήσει κατά τη διάρκεια της πενταετίας 2010-2014, ψηφίστηκαν οι νόμοι για την ιθαγένεια, το σύμφωνο συμβίωσης ομόφυλων ζευγαριών, τώρα η ταυτότητα φύλου και αναμένεται η μεγάλη μεταρρύθμιση για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και φυσικά το Σύνταγμα.

Πιστεύετε ότι τα δύσκολα για την κοινωνία και τη χώρα τελείωσαν; Δεν θα υπάρξουν νέες πιέσεις από τους εταίρους και δανειστές μας στο πλαίσιο των επόμενων αξιολογήσεων; Υπάρχει έστω και μία περίπτωση να δεχτείτε νέα μέτρα; 

Η πορεία της ελληνικής οικονομίας δεν θα δικαιολογούσε σε καμία περίπτωση κάτι τέτοιο. Το 2017 θα κλείσει και πάλι με υπέρβαση του στόχου πρωτογενούς πλεονάσματος, οι δείκτες όλων των θεμελιωδών μεγεθών ανακάμπτουν, το κλίμα εμπιστοσύνης έχει αποκατασταθεί. Μια τέτοια επιλογή εκ μέρους των δανειστών θα έθετε σε κίνδυνο τις θυσίες του ελληνικού λαού και θα ήταν οικονομικά παράλογη. Ωστόσο όπως έχει πολλές φορές ειπωθεί δεν είναι πάντοτε ο οικονομικός ορθολογισμός που καθοδηγεί κάποιους από τους δανειστές μας. Όμως νομίζω ότι οι διαπραγματεύσεις τον επόμενο χρόνο θα επικεντρωθούν μάλλον στο ζήτημα του χρέους και των όρων εξόδου από το πρόγραμμα.

Μετά την πρώτη δοκιμαστική έξοδο στις αγορές, θεωρείτε ότι οι επόμενες που θα ακολουθήσουν θα είναι περισσότερο πετυχημένες; 

Η έξοδος του Ιουλίου ήταν μια θετική εξέλιξη. Η επιτυχία της είναι δεδομένη με βάση και την μέχρι τώρα πορεία του ομολόγου. Το τελικό ζητούμενο όμως είναι οι όροι δανεισμού να βελτιώνονται από έξοδο σε έξοδο ώστε τον Αύγουστο του 2018 να έχουν διαμορφωθεί οι όροι για την οριστική ανάκτηση της πρόσβασης του Ελληνικού Δημοσίου στις αγορές χρήματος.

Με την τυπική ολοκλήρωση του Μνημονίου σε ένα χρόνο από τώρα, με ποιο τρόπο θα γίνει η χρηματοδότηση της χώρας; Θα έχουμε καταφέρει ως τότε να μπορούμε να δανειζόμαστε με ικανοποιητικά επιτόκια από τις αγορές ή θα χρειαστεί και νέο πρόγραμμα; 

Σας είπα και προηγουμένως ότι αυτός είναι ο στόχος και του ζητούμενο. Οι εξελίξεις δείχνουν ότι πρόκειται για μια απολύτως  ρεαλιστική προοπτική. Και ο Πρωθυπουργός δήλωσε με σαφήνεια ότι θέλουμε και μπορούμε να επιτύχουμε μια καθαρή έξοδο από το πρόγραμμα.

Κατηγορείτε με σφοδρότητα τη ΝΔ, υποστηρίζοντας ότι βρίσκεται σε στρατηγικό αδιέξοδο, ότι έχει νεοφιλελεύθερη ατζέντα και ότι εκφράζει ακροδεξιά ρητορική. Παρ’ όλα αυτά σε όλες τις δημοσκοπήσεις το κόμμα του Κυριάκου Μητσοτάκη προηγείται. Μήπως η ανάγνωσή σας για την αξιωματική αντιπολίτευση είναι λανθασμένη; Γυρίζει το «παιχνίδι» την ώρα της κάλπης; 

Η ΝΔ έχει εξελιχτεί εδώ και αρκετά χρόνια σε ένα πολιτικό υβρίδιο επιθετικού εθνικισμού, αυταρχικού κρατισμού και φονταμενταλισμού της αγοράς. Τα δύο πρόσωπα των αντιπροέδρων της ΝΔ δεν αποτελούν αντίφαση αλλά συμβολίζουν ακριβώς την συγχώνευση αυτών των δύο πολιτικών παραδόσεων: Το νεοφιλελεύθερο όραμα του κυρίου Χατζηδάκη βρίσκει το άλλο του μισό στην ακροδεξιά εξαλλοσύνη του κυρίου Γεωργιάδη. Και η αντιπολιτευτική τακτική του κυρίου Μητσοτάκη συμπυκνώνει ακριβώς αυτή την τετελεσμένη μετατόπιση και μετάλλαξη. Η ΝΔ λοιπόν εκφράζει υπαρκτές δυνάμεις της ελληνικής κοινωνίας κατά τον ίδιο τρόπο που και ο ΣΥΡΙΖΑ εκφράζει άλλες δυνάμεις που κινούνται στην απολύτως αντίθετη κατεύθυνση. Και κάτι ακόμα: ήταν απολύτως βέβαιη η μετάλλαξη αυτή της νέας δημοκρατίας ακριβώς λόγω της ανόδου της αριστεράς. Το προσωπείο του πολιτισμένου φιλελευθερισμού και της κεντροδεξιάς συναίνεσης πέφτει πάντοτε όταν απειλούνται τα συμφέροντα του συστήματος εξουσίας. Στην κάλπη λοιπόν θα αναμετρηθούν δύο κόσμοι. Και είμαι βέβαιος ότι ο κόσμος της Αριστεράς παρά τις απογοητεύσεις ή ακόμα και την πρόσκαιρη ματαίωση που βίωσε θα ξανακερδίσει όπως και τον Σεπτέμβρη του 2015.

Ισχύει ακόμη η θέση ότι θα εξαντλήσετε την τετραετία; Πολλοί προβλέπουν ότι το 2018 θα είναι εκλογικό έτος… 

Πολλοί προέβλεπαν εκλογές το 2016, το 2017 τώρα το 2018. Η κυβέρνηση θα εξαντλήσει την τετραετία.

Το κυβερνητικό σχήμα, ειδικά μετά τη νέα πολιτική φάση που εγκαινιάστηκε με την ολοκλήρωση της β αξιολόγησης, χρειάζεται διορθωτικές κινήσεις, ώστε τα κατάλληλα πρόσωπα να υπηρετήσουν καλύτερα τις πολιτικές της επόμενης ημέρας; 

Το κυβερνητικό σχήμα  υπηρετεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τους συλλογικούς στόχους: Την εμπέδωση της σταθερότητας και του κλίματος εμπιστοσύνης, την προσέλκυση επενδύσεων, την προστασία της μισθωτής εργασίας, την κοινωνική προστασία, την στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, την ενίσχυση της καινοτομίας, την τόνωση της απασχόλησης. Τα υπόλοιπα είναι ζητήματα που τα κρίνει ο Πρωθυπουργός.

Γύρω από την υπόθεση Βαρουφάκη, η κυβέρνηση έδωσε την εντύπωση ότι υποβαθμίζει τις αποκαλύψεις και δεν επιθυμεί να συζητήσει όσα ήρθαν στο φως. Γιατί δεν έχει νόημα, όπως είπατε, μια εξεταστική, να μάθει ο κόσμος τι έγινε εκείνο το εξάμηνο; 

Μπορεί η κυβέρνηση να έδωσε σε εσάς αυτή την εντύπωση. Εγώ καμία αποκάλυψη δεν είδα. Διάβασα κάποια κουτσομπολιά που δεν αφορούν κανέναν άλλον εκτός από τους συντάκτες των παραπολιτικών των εφημερίδων. Για να σοβαρευτούμε λοιπόν: Όλος ο κόσμος γνωρίζει τι έγινε το πρώτο εξάμηνο του 2015. Ο ελληνικός λαός και η ελληνική κυβέρνηση δώσαμε μια μάχη για τον τερματισμό των προγραμμάτων λιτότητας σε συνθήκες χρηματοπιστωτικής ασφυξίας και ανελέητων εκβιασμών. Και η μάχη αυτή κρίθηκε στο πεδίο των πολιτικών συσχετισμών και όχι στο πεδίο των εξυπνακισμών, της συνωμοσίας και του κουτσομπολιού στο οποίο την υποβιβάζει ο κ. Βαρουφάκης, παίζοντας, εκών άκων,  το παιχνίδι της ΝΔ.

Προσφιλής κριτική της αντιπολίτευσης προς την κυβέρνηση είναι ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ μας μετατρέπει σε Βενεζουέλα». Πέρα από αυτό, πως κρίνετε τα γεγονότα στη χώρα της Λατινικής Αμερικής;  

Είναι πράγματι πολύ ενδιαφέρουσα αυτή η συζήτηση για την υποτιθέμενη λατινοαμερικανοποίηση της πολιτικής ζωής. Η αλήθεια όμως είναι ότι αυτού του τύπου η πόλωση και ο διχασμός επέρχονται συνήθως όχι εξαιτίας κάποιου προπατορικού αυταρχισμού της αριστεράς αλλά ακριβώς για τον αντίθετο λόγο. Πότε απείλησε η αριστερά την δημοκρατία στον δυτικό κόσμο; Είναι η δεξιά και οι εκπρόσωποι του συστήματος εξουσίας που ρίχνουν τα προσωπεία της συναίνεσης και του ευγενικού φιλελευθερισμού και οδηγούν την κατάσταση στα άκρα όταν απειλούνται ευθέως τα συμφέροντα τους από την άνοδο φιλεργατικών και φιλολαϊκών κυβερνήσεων στην εξουσία. Η πολιτική ιστορία της λατινικής Αμερικής αλλά και της δυτικής Ευρώπης του 20ου αιώνα βρίθει παραδειγμάτων: Από τον ισπανικό και τον ελληνικό εμφύλιο, μέχρι το πραξικόπημα στη Χιλή, την ελληνική χούντα και τη στρατηγική της έντασης στην Ιταλία την δεκαετία του 70.

Τώρα για την κατάσταση στη Βενεζουέλα τα πράγματα είναι πολύ πιο περίπλοκα από όσο φαίνονται. Δεν θα έσπευδα να βγάλω αβίαστα συμπεράσματα. Το βέβαιον είναι ότι κανείς εκτός από τους αντιδραστικούς δεν κερδίζει από τον βαθύ διχασμό και τόσο η Ευρώπη όσο και οι διεθνείς οργανισμοί οφείλουν να παίξουν ενεργό ρόλο για την υπέρβαση της πολιτικής κρίσης.

Σχετικά με το κόμμα, τον ΣΥΡΙΖΑ, έχει μετατραπεί σε ένα κόμμα της Κεντροαριστεράς; Η κυβερνητική εξουσία δεν έχει αλλοιώσει τα αριστερά χαρακτηριστικά του; 

Ο ΣΥΡΙΖΑ πέρασε δια πυρός και σιδήρου από τη στιγμή της εκλογικής νίκης του τον Ιανουάριο του 2015. Απέκτησε κυβερνητική εμπειρία σε εξαιρετικά δύσκολες και εχθρικές συνθήκες, πράγμα αναμενόμενο, έδωσε και δίνει μάχες, έκανε και κάνει συμβιβασμούς αλλά πάντοτε λειτουργεί με γνώμονα τα συμφέροντα της μισθωτής εργασίας και της κοινωνικής πλειοψηφίας. Ο στρατηγικός μας ορίζοντας παραμένει ο ίδιος και δεν περιορίζεται στις κοινοτοπίες του φιλελευθερισμού: Είναι ο ορίζοντας της ισοελευθερίας που αποτελεί το κατεξοχήν πρόταγμα της Αριστεράς.

Εσείς, από γραμματέας της νεολαίας του ΣΥΝ είστε σήμερα ένας από τους στενότερους συνεργάτες του πρωθυπουργού και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος. Η εξέλιξη αυτή σε ποιο βαθμό έχει αλλάξει τις πολιτικές σας πεποιθήσεις; 

Οι πολιτικές μου πεποιθήσεις είναι αυτές που ήταν πάντοτε. Αυτό που αλλάζει κάθε φορά είναι το ερώτημα που τίθεται από τη συγκυρία και από τον κοινωνικό συσχετισμό. Σήμερα αυτό το ερώτημα κατά τη γνώμη μου συνοψίζεται στο εξής: Πρέπει η Αριστερά να δώσει την μάχη για την έξοδο από τη συνθήκη της επιτροπείας με όρους προστασίας της μισθωτής εργασίας από τη θέση της κυβέρνησης με όποιους  συμβιβασμούς αυτό συνεπάγεται; Ή είναι προτιμότερη η απόσυρση από την  κεντρική πολιτική αντιπαράθεση με τη δεξιά και τον φιλελευθερισμό και ο αυτοπεριορισμός σε σημειακές ή θεματικές παρεμβάσεις ταυτοτικού χαρακτήρα για να μην στιγματιστεί η καταγωγική και φαντασιακή μας καθαρότητα; Προσωπικά επέλεξα το πρώτο και θα κριθώ για αυτή την  επιλογή όπως όλοι μας.

Συνέντευξη στη δημοσιογράφο Θώμη Παληού για το STAR Κεντρικής Ελλάδας

Οι λόγοι που η έξοδος του ’17 στις αγορές δεν είναι επικοινωνιακό πυροτέχνημα όπως αυτή του 2014. Αποτελεί το πρώτο βήμα μιας συνολικής στρατηγικής έτσι ώστε τον Αύγουστο του ’18 να έχουν δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις για να ανακτήσουμε πλήρως την πρόσβασή μας στις αγορές αλλά και να απεμπλακεί η χώρα μας από το καθεστώς της στενής επιτροπείας.

Η επόμενη αξιολόγηση δεν θα περιλαμβάνει δημοσιονομικά μέτρα. Η κυβέρνηση επικεντρώνει πλέον το ενδιαφέρον της στην βελτίωση της καθημερινότητας του πολίτη.

Δεν υπάρχει κανένας λόγος πρόωρων εκλογών. Ο πολίτης θα εκτιμήσει σωστά φτάνοντας στην κάλπη.

Η αντιπολίτευση δεν θα πετύχει την αποσταθεροποίηση που επιχειρεί εφευρίσκοντας διάφορα θέματα. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα αποτελέσει αριστερή παρένθεση.

Για τις περιφερειακές τηλεοπτικές άδειες είμαι πεπεισμένος ότι το θέμα θα λήξει με πλήρη συναίνεση απ’όλες τις πλευρές εφόσον ολοκληρωθεί πρώτα η αδειοδότηση των μέσων πανελλαδικής εμβέλειας.

Συνέντευξη στον δημοσιογράφο Φοίβο Κλαυδιανό για την Ε/Φ «Νέα Σελίδα»
Ήταν πετυχημένη η πρώτη έξοδος στις αγορές και γιατί; Πόσες ακόμη έχετε στόχο να πραγματοποιηθούν έως το τέλος του προγράμματος; Πότε θα γίνει η επόμενη; Μπορεί και πριν από το τέλος του χρόνου;
Η έξοδος στις αγορές ήταν το πρώτο βήμα μιας στρατηγικής για την οριστική ανάκτηση της πρόσβασης στις αγορές μετά το τέλος του προγράμματος. Η επιτυχία της έκδοσης είναι αποφασιστικής σημασίας για την υλοποίηση αυτού του στόχου. Και αυτό είναι το κύριο κριτήριο στη βάση του οποίου πρέπει να την αποτιμήσουμε. Το γεγονός βεβαίως ότι καταφέραμε και μια χαμηλή απόδοση του ομολόγου προσθέτει στην επιτυχία. Αυτό που επίσης αποτιμήθηκε θετικά αν και προσέθετε στο βαθμό δυσκολίας είναι ότι δεν είχαμε μια συναλλαγή απλώς για την άντληση νέου χρήματος αλλά και ανταλλαγή των ομολόγων λήξης του 2019. Ήταν στην πραγματικότητα η πρώτη αυτοδύναμη πράξη διαχείρισης του ελληνικού χρέους εδώ και μια δεκαετία που μειώνει τις χρηματοδοτικές ανάγκες του 2019, δημιουργώντας έναν καθαρό διάδρομο. Η συμμετοχή εξάλλου στην έκδοση πλήθους μεγάλων ξένων επενδυτών και όχι μόνο επιθετικών funds σηματοδοτεί την σταδιακή αποκατάσταση της εμπιστοσύνης. Αυτό νομίζω είναι και το σημαντικότερο και κάνουμε ότι μπορούμε για να συνεχίσουμε σε αυτή την κατεύθυνση και μέχρι το τέλος του χρόνου να κάνουμε ενδεχομένως και το δεύτερο βήμα.
Ο πρωθυπουργός είπε ότι η Ελλάδα επιθυμεί καθαρή έξοδο από την επιτροπεία τον Αύγουστο του 2018, χωρίς καν προληπτική γραμμή πίστωσης. Αυτό σημαίνει ότι ένα μέρος των χρημάτων που θα αντληθούν από τις αγορές θα χρησιμοποιηθεί για να χτιστεί ένα μαξιλάρι έως τότε; Αν ναι, πόσα λεφτά πρέπει να μπουν την άκρη; Τι γίνεται με το όριο για το ύψος του χρέους που προσδιόρισε το ΔΝΤ στην έκθεση του;
Πράγματι ο στόχος μας είναι μια καθαρή έξοδος για να περάσουμε από τη φάση της επιτροπείας των μέσων στην φάση της εποπτείας επί των στόχων. Η απόφαση του Eurogroup εξάλλου δείχνει προς αυτή την κατεύθυνση καθώς συμφωνήθηκε η δημιουργία ενός αποθεματικού σε συνεργασία με τους θεσμούς και ειδικά με τον ESM που θα υποστηρίζει τις εξόδους μετά το τέλος του προγράμματος. Οι τεχνικές λεπτομέρειες για την υλοποίηση αυτής της απόφασης αλλά και το ύψος του ποσού θα αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης με τους δανειστές μέχρι και την ολοκλήρωση του προγράμματος. Όσο για το θέμα του ορίου που έχει θέσει το ΔΝΤ δεν εκτιμώ ότι θα δημιουργήσει πρόβλημα. Πρόκειται για ένα τεχνικό ζήτημα που ήδη διευθετείται.
Τελικά αποδείχθηκε ότι κάθε αξιολόγηση είναι δυσκολότερη από την προηγούμενη, παρά τις προσδοκίες για το αντίθετο. Θα επιταχυνθεί η διαδικασία των αξιολογήσεων;

Οι δυσκολίες που προέκυψαν στην β΄αξιόλογηση δεν είχαν να κάνουν με θέματα που προϋπήρχαν αλλά με την ιδιαίτερη κατάσταση που δημιουργήθηκε λόγω των απαιτήσεων του ΔΝΤ. Με δεδομένο ότι οι δημοσιονομικοί στόχοι θα επιτευχθούν δεν αναμένεται καλώς εχόντων των πραγμάτων να προκύψει δημοσιονομικό ζήτημα στις επερχόμενες αξιολογήσεις και άρα υπάρχουν οι προϋποθέσεις για την έγκαιρη και χωρίς αναταράξεις ολοκλήρωση τους.

Δεν σας φοβίζουν τα μέτρα -κι ας συνοδεύονται από αντίμετρα- που θα εφαρμοστούν το 2019; Το ΔΝΤ ζητάει να έρθουν νωρίτερα τα μέτρα και να μετατεθούν τα αντίμετρα…

Το ΔΝΤ έχει αναγκαστεί να αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις του τόσο για το 2016 όσο και για το 2017. Ξέρετε εξάλλου ότι μετά τις συνεχόμενες αστοχίες του από το 2010 μέχρι το 2015 που οι προβλέψεις του αποδεικνύονταν εκ των υστέρων υπεραισιόδοξες το Ταμείο έκανε στροφή 180 μοιρών και άρχισε να κάνει προβλέψεις που κινούνταν στο όριο της καταστροφολογίας. Δεν θέλω φυσικά να πιστέψω ότι αυτή η τακτική ενείχε πολιτική σκοπιμότητα και θεωρώ ότι στο τέλος και το Ταμείο θα ισορροπήσει σε μια ρεαλιστική γραμμή. Με δεδομένο λοιπόν ότι οι στόχοι θα επιτευχθούν το 2019 θα εφαρμοστούν τόσο τα μέτρα όσο και τα αντίμετρα και θα μπορεί ο καθένας να αποτιμήσει την διαπραγματευτική ικανότητα της κυβέρνησης όχι στη βάση σεναρίων και κινδυνολογίας αλλά επί πραγματικών αποτελεσμάτων.

Και η επόμενη μέρα για την κυβέρνηση; Ποιοι είναι οι στόχοι για τη διετία που ακολουθεί;
Νομίζω ότι έχουν γίνει καθοριστικά βήματα για την επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος και η οικονομία έχει ήδη περάσει σε μια φάση ανάκαμψης επομένως περνάμε σε μια νέα μέρα. Οι βασικές μας προτεραιότητες κατανέμονται τώρα σε τρεις άξονες: Ανάκτηση της εμπιστοσύνης και αποδέσμευση από την ανάγκη δανεισμού από τον ΕΜΣ, επιτάχυνση της ανάκαμψης και ανάκτηση της εργασίας με αξιοπρεπείς συνθήκες και μισθούς και τέλος ανοικοδόμηση του κοινωνικού κράτους. Νομίζω ότι και στα τρία πεδία οι διαχωριστικές γραμμές με την ΝΔ είναι ευκρινείς. Από τη μια ένα σοβαρό στρατηγικό σχέδιο που επιδιώκει η ανάπτυξη να έχει κοινωνικό πρόσημο με αναδιανομή εισοδημάτων και ενίσχυση της θέσης των εργαζομένων και από την άλλη οι εξαλλοσύνες ενός παρωχημένου και αντικοινωνικού νεοφιλελευθερισμού που απέτυχε παταγωδώς τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη.

Η ανάπτυξη και η μείωση της ανεργίας τίθενται ως βασικές προτεραιότητες για τη χώρα. Πιστεύετε ότι θα ανταποκριθούν οι επενδυτές; Η κυβέρνηση θέτει κριτήρια για το ποιες θα προχωρήσουν;

Αυτή τη στιγμή το επενδυτικό ενδιαφέρον για τη χώρα είναι πολύ μεγάλο. Οι επενδυτές ήδη έχουν αρχίσει να ανταποκρίνονται και αυτό φαίνεται από την ανάκαμψη όλων των θεμελιωδών μεγεθών της ελληνικής οικονομίας, από την βιομηχανική παραγωγή μέχρι τις εξαγωγές και την ιδιωτική κατανάλωση. Αυτό που προέχει τώρα είναι να αξιοποιηθεί το μομέντουμ ώστε να προσανατολιστούν τα επενδυτικά κεφάλαια σε επενδύσεις που θα έχουν προστιθέμενη αξία για την ελληνική οικονομία. Η κυβέρνηση έχει επεξεργαστεί το σχέδιο για τον μετασχηματισμό του παραγωγικού μοντέλου και έχει θέσει τόσο κλαδικές όσο και τοπικές προτεραιότητες τις οποίες θέτει στο δημόσιο διάλογο μέσα από τα περιφερειακά αναπτυξιακά συνέδρια. Για πρώτη φορά λοιπόν η χώρα πορεύεται με ένα συμπαγές αναπτυξιακό σχέδιο και όχι με κριτήριο την ενίσχυση φίλων και συνοδοιπόρων. Αυτό το βλέπουν οι επενδυτές και το αξιολογούν θετικά.

Η ανάπτυξη που προσδοκά η κυβέρνηση τα επόμενα δύο χρόνια δεν αποδίδει άμεσα κοινωνικούς καρπούς. Πως σκέφτεστε να ισορροπήσετε τον ενδιάμεσο χρόνο;
Νομίζω ότι αυτό είναι ένα κλισέ που αν και έχει μια δόση αλήθειας όπως όλα τα κλισέ δεν αποδίδει πιστά την πραγματικότητα. Οι 300.000 περισσότερες θέσεις εργασίας που έχουν δημιουργηθεί έχουν άμεση κοινωνική απόδοση. Αλλάζουν εδώ και τώρα τις ζωές ανθρώπων που βγαίνουν από το σκοτάδι της ανεργίας και αντιστρέφουν την εικόνα μιας κοινωνίας χαμηλών προσδοκιών που ήταν και η χειρότερη συνέπεια της κρίσης. Όπως επίσης και το γεγονός ότι 2,5 εκατομμύρια ανασφάλιστοι έχουν πρόσβαση στο εθνικό σύστημα υγείας ή ότι εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις θα αξιοποιήσουν τον νέο νόμο για τον εξωδικαστικό συμβιβασμό. Όλα αυτά παράγουν αποτελέσματα και ανακουφίζουν εκατομμύρια πολίτες. Και όσο περνά ο καιρός ολοένα και περισσότερες πρωτοβουλίες θα παίρνουν σάρκα και οστά, το σύστημα πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, οι ρυθμίσεις για τους απλήρωτους εγαζόμενους αλλά και οι ρυθμίσεις για τα μπλοκάκια που πρόσφατα ανακοίνωσε το Υπουργείο Εργασίας συγκροτούν μια δέσμη μέτρων που δημιουργεί ένα σοβαρό πλαίσιο κοινωνικής προστασίας. Είναι λοιπόν σε αυτό το πεδίο που χαράσσονται οι διαχωριστικές γραμμές κυβέρνησης και αντιπολίτευσης.

Παρά την πρόσκληση που απηύθυνε ο πρωθυπουργός μέσω της “ΝΕΑΣ ΣΕΛΙΔΑΣ” προς την κεντροαριστερά για συνεργασία μετά το τέλος των μνημονίων, παρατηρούμε μια αυξανόμενη πολεμική από την πλευρά της Φώφης Γεννηματά και των άλλων στελεχών του χώρου. Επιμένετε;
Το ΠΑΣΟΚ και η Δημοκρατική Συμπαράταξη αντιμετώπισαν ένα στρατηγικό δίλημμα και αποφάσισαν να συνεχίσουν την σύμπλευση με τη Νέα Δημοκρατία. Εκτιμώ ότι αυτή η επιλογή θα βαθύνει την υπαρξιακή κρίση της Κεντροαριστεράς στην Ελλάδα που δεν φαίνεται να ακολουθεί την τάση της Ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας να αμφισβητήσει, αλλού δειλά και αλλού με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα, την νεοφιλελεύθερη μετάλλαξη της και την στρατηγική ευθυγράμμιση της με την ευρωπαϊκή δεξιά. Νομίζω βέβαια ότι αυτή η ευρωπαϊκή τάση δεν είναι αποτέλεσμα απλώς και μόνο μιας πολιτικής απόφασης αλλά και κοινωνικών διεργασιών από τις οποίες το ΠΑΣΟΚ και η ΔΗΣΥ απουσιάζουν. Αυτό εξηγεί εξάλλου και την πολιτική τους τύφλωση.

Η αντιπολίτευση και μερίδα των ΜΜΕ κατηγορούν την κυβέρνηση για αντιθεσμική συμπεριφορά έως και υπονόμευση της δημοκρατίας με αφορμή τη Δικαιοσύνη. Πώς το σχολιάζετε;
Η ΝΔ μετά τις 15 Ιουνίου αποφάσισε να αφήσει στην άκρη το καταστροφολογικό αφήγημα και να παραδοθεί άνευ όρων σε μια τρισχειρότερη αντιπολιτευτική γραμμή που προσιδιάζει περισσότερο σε μορφώματα της ακροδεξιάς και λιγότερο σε έναν σοβαρό κεντροδεξιό σχηματισμό. Τώρα επιχειρεί να δημιουργήσει την εικόνα μιας υποτιθέμενης θεσμικής κρίσης. Ωστόσο επιμένω ότι άλλο η κριτική σε δικαστικές αποφάσεις και άλλο παρέμβαση στη Δικαιοσύνη. Αν θέλει η ΝΔ και ο κος Μητσοτάκης να βρει παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη ας ανατρέξει στο ιστορικό της κυβέρνησης που ο ίδιος υπηρέτησε. Θα ανακαλύψει ενδιαφέροντα παραδείγματα όπως την τροποποίηση των διατάξεων για την εκλογή προισταμένων στα δικαστήρια δύο μέρες πριν τις δικαστικές εκλογές το 2014 επί υπουργίας του κου Αθανασίου. Νομίζω όμως ότι μια σοβαρή συζήτηση επί του θέματος παρέλκει καθώς είναι η νέα Δημοκρατία που δεν είναι σοβαρή εν προκειμένω.

Πώς απαντάτε στον πρόεδρο του ΣτΕ, Νίκο Σακελαρίου, ο οποίος κάλεσε τα κυβερνητικά στελέχη να σεβαστούν τη διάκριση των εξουσιών και να σταματήσουν την προσβλητική κι όχι καλόπιστη κριτική για τη Δικαιοσύνη.

Νομίζω ότι ο κος Σακελλαρίου παρασύρθηκε από την επικοινωνιακή καταιγίδα των τελευταίων εβδομάδων.

Γιατί αποφεύγεται να απαντήσετε με λεπτομέρειες σε όσα καταλογίζει ο Γιάνης Βαρουφάκης;
Κανείς δεν αποφεύγει τίποτα. Τα γεγονότα και το αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης του 2015 έχουν συζητηθεί εξαντλητικά και θα συνεχίσουν να συζητούνται και να κρίνονται. Όμως αυτή η μάχη απέναντι σε ένα οικονομικό και πολιτικό σύστημα εξουσίας, διεθνές και εσωτερικό, είναι πολύ σοβαρή υπόθεση για να την υποβιβάζουμε στο επίπεδο του μυθιστοριογραφικού κουτσομπολιού και της δήθεν αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας. Ήταν η μάχη ενός ολόκληρου λαού και κρίθηκε στο πεδίο των συσχετισμών δύναμης, δεν ήταν αγώνας που θα μπορούσε να έχει αλλάξει αποτέλεσμα με εξυπνάδες.

Πιστεύετε ότι υπάρχει γενικότερο σχέδιο “αξιοποίησης” του πρώην υπουργού Οικονομικών, ίσως και εν γνώση του;

Το ότι η ΝΔ αξιοποιεί τον κο Βαρουφάκη είναι πασιφανές. Δεν θεωρώ ότι ο ίδιος το επιδιώκει αλλά σίγουρα το αποδέχεται.

Είδαμε τον Ευάγγελο Βενιζέλο να ζητά από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να μην εγκρίνει ενδεχόμενο δημοψήφισμα για την αναθεώρηση του Συντάγματος. Πώς σχολιάζετε;

Οι απόψεις του κ. Βενιζέλου για το Σύνταγμα είναι αυτές που είναι και κρίνονται στη δημόσια συζήτηση μέχρι να αλλάξουν. Σημασία έχει η ουσία της συζήτησης για την Συνταγματική αναθεώρηση και είναι πάγια θέση μας ότι η Ελλάδα χρειάζεται μια Συνταγματική αναθεώρηση που θα κινείται στην κατεύθυνση της εμβάθυνσης της δημοκρατίας, της αποτελεσματικότερης προστασίας ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων αλλά και στην επίλυση ζητημάτων που έχουν προκύψει από προηγούμενες αναθεώρησεις όπως η διάταξη για την ευθύνη των Υπουργών που αποτελεί τραύμα για το ελληνικό Σύνταγμα.

Ποια είναι τα συμπεράσματα σας από την πρώτη διετία διακυβέρνησης, τα οποία θα πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τη δεύτερη;
Ένα από τα βασικά συμπεράσματα είναι ότι οι αγκυλώσεις της δημόσιας διοίκησης προϋποθέτουν μεγαλύτερη αποφασιστικότητα αλλά και ότι στη διαπραγμάτευση οι δανειστές δεν είναι παντοδύναμοι. Όλα εξαρτώνται από τους συσχετισμούς.
Συνέντευξη στο Ρ/Σ ALPHA και τη δημοσιογράφο Γιάννα Παπαδάκου

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Τι κάνετε κύριε Τζανακόπουλε; Καλά είστε;

TΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Καλημέρα κυρία Παπαδάκου, τι κάνετε; Καλά, μια χαρά.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Τι να κάνουμε, εδώ. Δεν έχει διακοπές φέτος, έτσι; Για να αρχίσω λίγο χαλαρά. Και μετά να μπω στα σκληρά.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Διακοπές, όχι ιδιαίτερα.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ναι, ναι. Γιατί άκουσα και τον κύριο Τσίπρα, εκεί στο Προεδρικό, που μίλαγε με τον κύριο Λεβέντη, που είπε ότι δεν θα φύγω καθόλου και σας είχε πει και στο πρόσφατο Υπουργικό ότι ξεχάστε τις διακοπές, οπότε δεν είναι η…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εντάξει, δεν είναι η πρώτη φορά.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Όχι, δεν είναι η πρώτη φορά και εντάξει, θα υπάρξει ευκαιρία άλλη. Λοιπόν, κύριε Τζανακόπουλε, σήμερα είναι μια ιστορική μέρα για τη χώρα. Θα σας πω γιατί με την προσωπική ταπεινή μου εκτίμηση. Σήμερα εκδίδεται η πρώτη απόφαση για το σκάνδαλο της SIEMENS. Είναι μια υπόθεση που έχετε ποντάρει πάρα πολύ, στην αποκάλυψη της αλήθειας λέω ότι έχετε ποντάρει, αλλιώς. Και εκδίδεται η πρώτη απόφαση για τον κύριο Μαντέλη. Πείτε μου ένα σχόλιο και πείτε μου τι πρόθεση υπάρχει. Θα εκκαθαριστούν αυτές οι υποθέσεις; Γίνονται δυο δίκες, η Δικαιοσύνη είναι ανεξάρτητη…; Όλα αυτά τα ξέρουμε. Αλλά, για κάντε μου ένα σχόλιο για τη σημερινή μέρα, που πράγματι είναι μέρα σημαντική.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Τώρα, καταλαβαίνετε ότι η υπόθεση της SIEMENS πέρα από το ποινικό της σκέλος, που δεν θα το σχολιάσω, έχει ένα πολύ μεγάλο πολιτικό σκέλος, διότι αποδείχθηκε και είναι δεδομένο, το ξέρουν οι πάντες, έχει προκύψει ήδη και από τις ίδιες τις ομολογίες της SIEMENS ότι  για πάρα πολύ καιρό η εταιρεία αυτή χρηματοδοτούσε παράνομες ενέργειες στην Ελλάδα και σε πολλές από τις οποίες εμπλέκονται και Έλληνες  πολιτικοί. Είναι, κατά τη γνώμη μου, η SIEMENS ένα σύμπτωμα της παθογένειας του ελληνικού πολιτικού συστήματος και επί της ουσίας συμπυκνώνει τους λόγους η υπόθεση αυτή, για τους οποίους φτάσαμε εκεί που φτάσαμε το 2010. Μαζί φυσικά και με άλλες αιτίες ήταν…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Και άλλες υποθέσεις, βέβαια. Δεν ήταν μόνο αυτή.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κι άλλες υποθέσεις, ακριβώς. Γι’ αυτό λέω, συμπυκνώνει. Ήταν η διαφθορά ένας από τους κύριους λόγους για τους οποίους η Ελλάδα έφτασε στο σημείο της χρεοκοπίας το 2009. Ο δεύτερος λόγος, όπως θα το ξέρετε πάρα πολύ καλά βεβαίως, ήταν και η εκτεταμένη φοροδιαφυγή. Επομένως, η χρεοκοπία της Ελλάδας έχει πρόσημο. Δεν είναι η χρεοκοπία όλων, είναι η χρεοκοπία ενός πολιτικού συστήματος, αλλά είναι και η χρεοκοπία ενός συγκεκριμένου οικονομικού και αναπτυξιακού μοντέλου, το οποίο είχε επιλεχθεί από το πολιτικό σύστημα, αλλά και από τους κρατικοδίαιτους επιχειρηματίες που μονοπώλησαν -εν πάση περιπτώσει- την αναπτυξιακή ορμή τη δεκαετία 1990 και του 2000.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Άκουσα τον Πρωθυπουργό, χτες, στο Συνέδριο αυτό, για πρώτη φορά να βάζει –έτσι, τόσο έντονα, θα έλεγα- την επιτάχυνση της Δικαιοσύνης, την απονομή της Δικαιοσύνης, που είναι απαραίτητη βεβαίως και για την ανάπτυξη. Εμείς το ξέρουμε, γιατί δεν είναι μόνο οι μεγάλες ποινικές υποθέσεις που πρέπει να επιταχυνθούν για να εκκαθαριστούν, γιατί είναι μια σκιά στο πολιτικό σύστημα, έτσι; Δεν μπορούν να μένουνε μονίμως, τώρα, αυτές οι υποθέσεις. Να έχουμε προκαταρκτική 14 χρόνια, δεν γίνονται αυτά. Λοιπόν, αλλά, και οι υποθέσεις οι αστικές που δεν πολυκαλύπτονται τόσο από τα Μέσα, πραγματικά συνδέονται ευθέως. Γιατί είναι και υποθέσεις φοροδιαφυγής, όπως είπατε, αλλά είναι και υποθέσεις που αφορούν την ανάπτυξη, τις συμβάσεις. Έτσι δεν είναι;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κοιτάξτε να δείτε. Η Ελλάδα έχει καταδικαστεί αρκετές φορές από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου γι΄ αυτού του τύπου τις καθυστερήσεις, οι οποίες φτάνουν ακόμη και στο όριο της αρνησιδικίας, πολλές φορές. Είναι πάρα πολύ κρίσιμο το να δουλέψουμε σ’ αυτή την κατεύθυνση και η εκτελεστική εξουσία, βελτιώνοντας το θεσμικό πλαίσιο, αλλά και η δικαστική εξουσία, διότι αυτές οι καθυστερήσεις αποτελούν ανασταλτικό παράγοντα στην ανάπτυξη. Αυτό είναι απολύτως δεδομένο, διότι όταν κάποιος θέλει να επενδύσει, πρέπει να νιώθει την άμυνα ότι αν προκύψει…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Να έχει την ασφάλεια δικαίου, ας την ονομάσουμε…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ακριβώς, αν υπάρξουν αντιπαραθέσεις, αν υπάρξουν κολλήματα, είτε με άλλους ιδιώτες, είτε με το Κράτος, θα πρέπει να έχει την βεβαιότητα ότι αυτά θα επιλυθούν στον ελάχιστο δυνατό χρόνο, έτσι ώστε να προχωρήσουν οι διαδικασίες σε οποιοδήποτε πεδίο, σε οποιοδήποτε ιδιωτικό οικονομικό πεδίο. Είναι πάρα πολύ κρίσιμο και ξαναλέω, αυτό δεν είναι μόνο ευθύνη της εκτελεστικής εξουσίας, είναι και της δικαστικής εξουσίας, που πρέπει να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά στον τομέα αυτό.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Πρόσφατα, είχαμε μια κρίση στο χώρο της Δικαιοσύνης, κύριε Τζανακόπουλε. Δηλώσεις, ακόμα και ο Πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας, με δηλώσεις του, έκανε κριτική και σε κυβερνητικά στελέχη, το ξέρετε. Όταν λέει ότι ούτε αντιπολιτευόμαστε, συμπολιτευόμαστε και την ίδια ώρα το Μέγαρο Μαξίμου έχει βγάλει σημείωμα που λέει ότι η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων αντιπολιτεύεται. Ασκεί, ας πούμε, αντιπολιτευτική κριτική. Για πείτε μου, κάντε μου ένα σχόλιο γι’ αυτό γιατί με δεδομένο ότι ο κύριος Σακελλαρίου έχει επιλεγεί από εσάς, από την κυβέρνηση –εννοώ- του ΣΥΡΙΖΑ δεν σημαίνει ότι…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτό είναι άνευ σημασίας…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Όχι, άλλο λέω. Κι εν τω μεταξύ, προσέξτε, έχει υποστεί κριτική για τις…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Μου έκανε αρνητική έκπληξη και εντύπωση η τοποθέτηση αυτή ότι έρχεται σε συνέχεια μιας σειράς (ακατάληπτο) και θέλω να επιμείνω, όμως, όχι τόσο στις δηλώσεις των δικαστών, όσο στην προσπάθεια που κάνει η Ν.Δ. να δημιουργήσει την εντύπωση ότι η σημερινή κυβέρνηση παρεμβαίνει στη Δικαιοσύνη. Το γεγονός ότι στελέχη της κυβέρνησης ή τα πολιτικά κόμματα που συμμετέχουν στην κυβέρνηση, κοινοβουλευτικές ομάδες, κάνουν κριτική για αποφάσεις της Δικαιοσύνης, δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι προσπαθούν να παρέμβουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην έκδοση αυτών των αποφάσεων. Ούτως ή άλλως, αυτές οι αποφάσεις έχουν ήδη εκληφθεί. Δεν κατανοώ αυτού του είδους την κριτική, η οποία ασκείται.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Γιατί ασκείται; Ποιο είναι το κίνητρο; Γιατί το λέτε;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Θα σας πω. Επιτρέψτε μου, όμως, πριν απ’ αυτό να επιμείνω. Η κριτική στις αποφάσεις της Δικαιοσύνης δεν είναι απλό και μόνο δικαίωμα κάθε πολίτη, είναι πολύ περισσότερο και μια υποχρέωση. Και των πολιτών και των υπολοίπων εξουσιών. Δεν σημαίνει η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης ότι οι αποφάσεις της μπορούν να μένουν άνευ σχολίου, άνευ κριτικής ή να θεωρηθεί ότι κατέχουν το απολύτως, το αλάθητο. Δεν είναι έτσι τα πράγματα. Σε μια φιλελεύθερη Δημοκρατία, οι δικαστικές αποφάσεις αποτελούν αντικείμενο που πρέπει να απασχολεί τη δημόσια σφαίρα και τη δημόσια συζήτηση. Γιατί το κάνει αυτό η Ν.Δ.; Νομίζω ότι και ο Πρωθυπουργός ήταν απολύτως σαφής. Εδώ και αρκετό καιρό, από τις 15 Ιουλίου τουλάχιστον, η Ν.Δ. έχει δει ότι το αφήγημα της καταστροφής της ελληνικής οικονομίας δεν μπορεί να παράξει αποτελέσματα, διότι είχαμε μια συμφωνία με τους δανειστές. Από εκεί και πέρα, ακολούθησαν μια σειρά από θετικές λύσεις, είχαμε την έξοδο στις αγορές. Επομένως, στο ασυνείδητο της Ν.Δ. υπάρχει ακόμα η παρένθεση, η αριστερή παρένθεση. Και προσπαθεί, με κάθε τρόπο, να δημιουργήσει όρους αποσταθεροποίησης. Τι της έχει μείνει αυτή τη στιγμή για να παρουσιάσει μια εικόνα αποσταθεροποίησης…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Στο θεσμικό ζήτημα.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: … να προσπαθήσει να επιχειρηματολογήσει ότι υπάρχει και ένα είδος θεσμικής κρίσης, αυτή τη στιγμή, στην Ελλάδα. Δεν υφίσταται τέτοια θεσμική κρίση, το αντίθετο θα έλεγα. Τα δυο τελευταία χρόνια, η Ελλάδα κάνει βήματα προς την κάθαρση, προς την ανασυγκρότηση των θεσμών της, οι οποίοι βρέθηκαν στο κατώτατο δυνατό σημείο την περίοδο 2012-2015. Και θέλω να θυμίσω, η Ν.Δ.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Γιατί το λέτε αυτό; Με ποια αφορμή το λέτε αυτό;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Το λέω, διότι είναι απολύτως δεδομένο ότι από το 2012 μέχρι το 2015 οι μηχανισμοί, τα δίκτυα εξουσίας, η παραπολιτική είχαν φτάσει στο απώτατο σημείο ισχύος. Θέλω, όμως, να σας πω το εξής: ότι η Ν.Δ., λοιπόν, προσπαθεί με κάθε τρόπο να δημιουργήσει την αίσθηση ότι υπάρχει μια κρίση Δημοκρατίας και αυτή συντείνεται και με μια εμμονή που έχουν στην παράταξη αυτή, να θεωρούν ότι η Αριστερά ταυτίζεται με τον έναν ή τον άλλο τρόπο με ολοκληρωτικές ιδεολογίες ή με καθεστωτική λογική.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Κύριε Τζανακόπουλε, δεν σας κατηγορούν, όμως, μόνο γι’ αυτό. Και θα πάω, τώρα, στα επεισόδια που γίνανε και στη Βουλή.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ναι, επιτρέψτε μου όμως να σας πω κάτι περισσότερο. Αυτό το οποίο πρέπει να κρατήσουμε επειδή στη φιλελεύθερη προπαγάνδα του συρμού υπάρχει μια τάση ταύτισης της Αριστεράς με τον ολοκληρωτισμό, πρέπει να πω ότι στην Δυτική Ευρώπη τουλάχιστον, και η Ελλάδα είναι κομμάτι της Δυτικής Ευρώπης, η πολιτική δύναμη, η οποία έθεσε τη Δημοκρατία σε κίνδυνο, δεν ήταν ποτέ η Αριστερά. Και αυτό πρέπει να το κρατήσουμε. Αντιθέτως, σε όλες τις δυτικές Δημοκρατίες, όταν υπήρξε πολιτειακή κρίση, ο κύριος πολιτικός παράγοντας της κρίσης αυτής ήταν τα κόμματα της Δεξιάς.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Σας κατηγορούν, λοιπόν, ότι υπάρχουν ομάδες συγκεκριμένες, ο Ρουβίκωνας συγκεκριμένα, που μπαίνουν στη Βουλή, προκαλούν διάφορα. Βεβαίως, είναι αλήθεια ότι η ομάδα του «Ρουβίκωνα», δεν ξέρω αν έχει προκαλέσει καταστροφές. Τελευταία, δεν έχω ακούσει. Εισβάλουν σε Υπουργεία, εισβάλουν στην Τράπεζα της Ελλάδας, συλλαμβάνονται και αφήνονται ελεύθεροι. Τι απαντάτε σ’ αυτό;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν ήταν η πρώτη φορά. Τώρα, έγινε πάλι μια προσπάθεια να αναδειχθεί το ζήτημα της…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Της ασφάλειας, ας πούμε…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: ….ασφάλειας, λόγω αυτής της ενέργειας, της ακτιβιστικής ενέργειας του «Ρουβίκωνα» στη Βουλή, ως πρώτο θέμα στην ατζέντα. Ξέρετε δεν είναι η πρώτη φορά που γίνεται κάτι τέτοιο στο Ελληνικό Κοινοβούλιο και πιστέψτε με, δεν ξεκίνησαν αυτά τα πράγματα από το 2015. Έχουν ξαναγίνει τέτοιου τύπου παρεμβάσεις ή αν θέλετε ενέργειες τέτοιου χαρακτήρα. Δεν θεωρώ ότι έχει την τεράστια σημασία που επιχειρούν να τους προσδώσουν. Η Αστυνομία έκανε τη δουλειά της, τα πράγματα ηρέμησαν πάρα πολύ γρήγορα και από εκεί και πέρα, επανήλθαν στην κανονικότητα. Ειλικρινά, δεν μπορώ να κατανοήσω τι βλέπει η Ν.Δ. ή μάλλον μπορώ να κατανοήσω το λόγο, απλά μου φαίνεται περισσότερο από υπερβολικός. Εκτιμώ ότι βρισκόμαστε σε ένα αντιπολιτευτικό αμόκ. Αυτή είναι η αίσθηση που μου δίνει η Ν.Δ., αλλά και κομμάτι του αντιπολιτευόμενου Τύπου ή πρωτοσέλιδα με τίτλους όπως «Κατάλυση του πολιτεύματος».

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ναι, τα έχουμε σήμερα εδώ. Βέβαια, έχουμε αντίστοιχα… Αυτό είναι…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτά είναι πολιτικές γελοιότητες.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Δείτε, αυτό είναι και το παιχνίδι της Δημοκρατίας. Έχουμε από τη μια το πρωτοσέλιδο -μιλάτε για τα ραβασάκια της ευτυχίας, θα σας ρωτήσω και γι’ αυτό, για την οικονομία, απλώς επέλεξα να πάω με πιο θεσμικά, στην αρχή, θέματα. Έχουμε, όμως, και στην πρώτη σελίδα της «Εφημερίδας των Συντακτών» που δείχνει τον ανιψιό του αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης να γέρνει γλυκά προς τον κύριο Τσίπρα. Έτσι είναι η Δημοκρατία. Δηλαδή, δεν είναι όλα τα πρωτοσέλιδα…, έτσι; Τι να κάνουμε τώρα δηλαδή;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Με συγχωρείτε. Προς Θεού, προφανώς θα υπάρχουν και αντιπολιτευτικά φύλλα, προφανώς θα υπάρχουν και αντιπολιτευόμενοι δημοσιογράφοι, οι οποίοι θα κάνουν κριτική.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Που μπορεί και να σας βοηθήσει κάποια στιγμή, μην το παίρνετε…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ:  Με συγχωρείτε, δεν είπα να μη μιλήσει γι’ αυτό. Προφανώς.  Και θετική κριτική να γίνεται, ακόμη και πολεμική αν θέλετε. Αλλά τώρα, να παρουσιάζεται το περιστατικό με τον «Ρουβίκωνα», ως περιστατικό κατάλυσης του Πολιτεύματος. Αυτό ξεπερνάει τα όρια της Αντιπολίτευσης και φτάνει πια στα όρια της γραφικότητας.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Δεν υιοθετούνται νομίζω. Εγώ, είδα, ότι πρωτοκλασάτα στελέχη της Ν.Δ. και των άλλων κομμάτων της Αντιπολίτευσης. Ε, δεν το υιοθέτησαν αυτό, ότι πια καταλύεται το κράτος. Επειδή μπήκαν και μοίρασαν προκήρυξη.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Μα, τι λέτε κυρία Παπαδάκου; Χθες, στελέχη της Ν.Δ. και μια σειρά από εφημερίδες μιλούσαν για κατάλυση του πολιτεύματος και κατάλυση του κράτους, επειδή πετάχτηκαν είκοσι φέι βολάν και αναρτήθηκε ένα πανό στο προαύλιο της Βουλής.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Όχι μόνο, μοιράστηκαν και κάποια φυλλάδια, νομίζω. Η κατάλυση του πολιτεύματος, εκεί μέσα, δηλαδή, τα περιστατικά που πρέπει να προβληματίζουν, είναι αυτά, από κάποιους βουλευτές εκλεγμένους, ας πούμε της Χ.Α. που επιχειρούν να δείρουν συναδέλφους τους. Αυτό είναι το ανησυχητικό πολλές φορές.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Προφανώς, απλά αυτό που θέλω να σας πω είναι…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Τα φυλλάδια είναι το λιγότερο.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είναι προφανής, και νομίζω ότι οι Έλληνες πολίτες καταλαβαίνουν. Είναι προφανής η επιχείρηση να δημιουργηθεί αίσθηση αποσταθεροποίησης. Αλλά, ξαναλέω, δεν με προβληματίζει τόσο πολύ, τουλάχιστον ακόμη, ή αν θέλετε πλέον, διότι έχουμε φτάσει, έχουμε ξεπεράσει τα όρια της γραφικότητας.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Πάμε στο θέμα της οικονομίας και της απόπειρας της κυβέρνησης, αυτό που έγινε με το ομόλογο. Ξέρετε, αν κανείς ζει σ’ αυτή τη χώρα και δεν ακούει και τις δηλώσεις των έξω, γιατί έχετε θετικές δηλώσεις τις τελευταίες μέρες –ακόμη και ο κύριος Σόιμπλε είπε καλά λόγια για την ελληνική οικονομία και για την προσπάθεια της κυβέρνησης και αποκάλυψε βέβαια ότι η κυρία Μέρκελ ουσιαστικά μας κράτησε μέσα στο ευρώ και είπε ότι δικαιώθηκε η κυρία Μέρκελ, η καγκελάριος. Λοιπόν, θέλω να ρωτήσω ο κόσμος είναι μπερδεμένος. Ο κύριος Τσίπρας είπε, εδώ, στο δελτίο του Alpha, στη συνέντευξη, στον Αντώνη Σρόϊτερ, ότι βλέπει ευτυχισμένα πρόσωπα – αυτό έχει σχολιαστεί πολύ, το ξέρετε, γιατί τώρα έρχονται και τα ραβασάκια της εφορίας, βλέπω εδώ και το πρωτοσέλιδο σήμερα στα «Νέα». Από την άλλη, η αντιπολίτευση, ακούγοντας, ας πούμε, και τον κύριο Χατζηδάκη που άκουσα πριν, που είναι μια πιο ήπια –έτσι- μορφή κριτικής, ο αντιπρόεδρος της Ν.Δ., εμφανίζει την κατάσταση μαύρη, τραγική και λέει πώς είναι δυνατόν, πού τα είδε ο κύριος Τσίπρας τα ευτυχισμένα πρόσωπα; Για πείτε μου τώρα, πού είναι η αλήθεια; Τι να πει και ο κόσμος;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Η τάση, ας πούμε, να παίρνουμε μια αποστροφή του λόγου και να τη μετατρέπουμε σαν διαρκή τίτλο δεν με βρίσκει σύμφωνο,  αλλά εν πάση περιπτώσει, να μιλήσουμε επί της ουσίας. Η κατάσταση έχει ως εξής: Η χώρα έχει κληθεί να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής. Το πρόγραμμα αυτής της δημοσιονομικής προσαρμογής, προφανώς, εμπεριέχει φορολογικές επιβαρύνσεις, οι οποίες έρχονται και σωρεύονται και προστίθενται στις επιβαρύνσεις του παρελθόντος. Επομένως, η κατάσταση, είναι δεδομένο ότι είναι δύσκολη. Ωστόσο, αυτό είναι το δεδομένο. Είναι στην ουσία και η λύση της οποίας καλούμαστε να δουλέψουμε, καλούμαστε να ζήσουμε και καλούμαστε να σχεδιάσουμε και τον τρόπο με τον οποίο η χώρα θα βγει με όσο το δυνατόν λιγότερες πληγές από αυτή την περιπέτεια των προγραμμάτων. Επομένως, το να κάνουμε κριτική στη συνθήκη, ειδικά δε αν πρόκειται για τους εκπροσώπους της Ν.Δ. είναι λίγο σόνικο.  Ας δούμε, λοιπόν, τι ειλικρινώς συμβαίνει αυτή τη στιγμή. Η ελληνική οικονομία φαίνεται ότι βρίσκεται, ότι έχει μπει πλέον σε μια φάση δυναμικής ανάκαμψης. Έχουμε 300.000 νέες θέσεις εργασίας, περισσότερες θέσεις εργασίας το 2017, έχουμε ρυθμούς ανάπτυξης, οι οποίοι μπορεί να φτάσουν και το 2% αυτή τη χρονιά, έχουμε τους στόχους του προγράμματος οι οποίοι επιτυγχάνονται. Κι αυτό, προσέξτε, δεν είναι έτσι μια προσπάθεια να οικοδομηθεί το δικό μας success story. Σε καμία περίπτωση. Αντιθέτως.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Έτσι κι αλλιώς, αυτό είναι κοντός ψαλμός, που λένε, γιατί αυτό θα φανεί, θα γίνει. Τέλη Απριλίου δεν θα γίνει….

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Το θέμα με τους δημοσιονομικούς στόχους έχει σημασία, διότι το να πιάνουμε τους δημοσιονομικούς στόχους σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να υπάρξουν επιπλέον δημοσιονομικές επιβαρύνσεις.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Μέτρα… γιατί περί αυτού πρόκειται.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Άρα, δεν είναι ζήτημα, απλώς και μόνο τεχνικό ή ζήτημα επικοινωνίας. Γιατί ακούω και κάποιους να μας κατηγορούν ότι δίνουμε πολύ μεγάλη σημασία στους αριθμούς και δεν μιλάμε για τους πολίτες απ’ τις κοινωνικές τάξεις. Με συγχωρείτε, το να επιτυγχάνονται οι δημοσιονομικοί στόχοι, σημαίνει ότι δεν θα χρειαστούν επιπλέον επιβαρύνσεις για τους πολίτες. Επομένως, αυτό είναι το νόημα μιας τέτοιας επισήμανσης. Από εκεί και πέρα, έχουμε πολύ μεγάλη βελτίωση στα θεμελιώδη στοιχεία της ελληνικής οικονομίας και βεβαίως έχουμε και το πρώτο βήμα μιας στρατηγικής, η οποία θα κρατήσει μέχρι του χρόνου τον Αύγουστο, για να προετοιμαστούμε…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Για την έξοδο λέτε.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: …για να έχουμε τη δυνατότητα να ανακτήσουμε την οριστική πρόσβασή μας στις αγορές. Αυτό, επίσης, δεν είναι μια τεχνοκρατικού τύπου σχολιασμός ή προσέγγιση. Πρόκειται για εξόχως πολιτικό και κοινωνικό ζήτημα. Διότι, πρέπει να ξέρει ότι η επιτροπεία, οι αξιολογήσεις από τους θεσμούς, σχετίζονται με το γεγονός ότι είμαστε αναγκασμένοι να δανειζόμαστε από τον επίσημο τομέα, δηλαδή από τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης, τον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης. Αν αυτού του τύπου τα δάνεια από τον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης δεν είναι πλέον αναγκαία του χρόνου τον Αύγουστου του 2018 και αυτός είναι ο στόχος. Δηλαδή, εάν υπάρξει νέος δανεισμός –που δεν θα υπάρξει νέος δανεισμός από τον ESM- αυτό σημαίνει ότι η χώρα ανακτά σε πολύ μεγάλο βαθμό την οικονομική της κυριαρχία και μειώνεται η εξωτερική επιτροπεία της κυβέρνησης.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ε, είναι προφανές, είναι καλό να γίνει.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Άρα, λοιπόν, για μας, η έξοδος στις αγορές δεν ήταν ένα επικοινωνιακό πυροτέχνημα για να δείξουμε ότι όλα πηγαίνουν καλά. Αντιθέτως είναι, δηλαδή αυτό προσπάθησε να κάνει η Ν.Δ. το 2014, να δείξει μέσα σε έναν κυκεώνα πολιτικών και οικονομικών εξελίξεων, που δεν είχαν καμιά σχέση με τη σημερινή κατάσταση, ότι δήθεν όλα πηγαίνουν καλά και ότι ήδη βαδίζουμε στην έξοδο από τα μνημόνια.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Εδώ είμαστε, κυρίες και κύριοι, με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, τον κύριο  Δημήτρη Τζανακόπουλο. Και αν κατάλαβα καλά, κύριε Υπουργέ, είπατε ότι ήταν αφήγημα επικοινωνιακό η προσπάθεια, τότε, της κυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου να βγούμε στις αγορές και η έκδοση του ομολόγου. Γιατί εκείνη η προσπάθεια ήταν επικοινωνιακό, ας πούμε, αφήγημα και όχι η δική σας; Για πείτε μου, ποια είναι η διαφοροποίηση; Γιατί το λέτε αυτό;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Θα σας πω: Δεν λέω επικοινωνιακό αφήγημα, λέω επικοινωνιακό πυροτέχνημα, διότι υποτίθετο, μάλλον τότε, σύμφωνα με τον πολιτικό λόγο που εξέπεμπε τότε η κυβέρνηση, ότι ήμασταν σε μια πορεία απεγκλωβισμού από το μνημόνιο, ενώ τίποτα στο διεθνή Τύπο, αλλά και στα θεμελιώδη μεγέθη της ελληνικής οικονομίας δεν έδειχνε προς αυτή την κατεύθυνση. Δηλαδή,  δεν είχαμε περάσει σε φάση δυναμικής ανάκαμψης, τα μεγέθη της ελληνικής οικονομίας δεν είχαν αυτά τα χαρακτηριστικά που έχουν σήμερα, πολύ περισσότερο, (δεν ακούγεται) ανοιχτό δημοσιονομικό στόχο προγράμματος. Δεν υπήρχε καμία δέσμευση εκ μέρους των δανειστών σε σχέση με τη ρύθμιση του χρέους.  Και οι κύριοι Σαμαράς και Βενιζέλος, τότε, επιχειρηματολογούσαν δήθεν ότι βρισκόμαστε στην τελική ευθεία για την έξοδο από το πρόγραμμα. Τίποτα δεν έδειχνε σε εκείνη τη φάση ότι τα πράγματα πήγαιναν προς εκείνη την κατεύθυνση…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ναι, αλλά τώρα σας λένε ότι δεν πήρατε ιδιαίτερα χαμηλό επιτόκιο. Εκείνοι είχαν πάρει 4,9, 4,6 πήρατε εσείς. Εκείνοι άντλησαν 20 δις και σε σας εμφανίστηκαν 6 δις. Υπάρχει μια κριτική, την ακούτε αυτές τις ημέρες, έτσι όπως τα λέει…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ακούστε: Οι δύο έξοδοι, κατ΄ αρχάς, ήταν δύο τελείως διαφορετικές έξοδοι. Στη μια περίπτωση, είχαμε απλώς άντληση νέου χρήματος, ενώ στην έξοδο που ολοκληρώθηκε πριν από λίγες ημέρες ήταν η πρώτη πράξη διαχείρισης του ελληνικού χρέους που έχει γίνει τα τελευταία 10 χρόνια. Τι σημαίνει πράξη διαχείρισης του ελληνικού χρέους; Ότι ανταλλάχτηκε ένα ομόλογο λήξης του 2019 με ένα ομόλογο λήξης του 2022, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι καθαρίζει ο διάδρομος μέχρι το 2022, μειώνονται οι χρηματοδοτικές ανάγκες του ελληνικού Δημοσίου και δημιουργούνται καλύτερες καμπύλες, εν πάση περιπτώσει, του ελληνικού χρέους. Αυτό διαφοροποιεί σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό τη συναλλαγή τη δική μας σε σχέση με τη συναλλαγή που είχε γίνει το 2014. Σε ό,τι αφορά τους επενδυτές, έχουμε εντελώς διαφορετικά χαρακτηριστικά…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Εμφανίστηκαν τώρα, λέτε, το 2017.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: …στην τωρινή συναλλαγή.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Για πείτε, ποια είναι αυτά τα χαρακτηριστικά;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Πρόκειται για μεγαλύτερους επενδυτές, στρατηγικούς επενδυτές και εν κατακλύστηκε το βιβλίο προσφορών από μικρά hedge funds, τα οποία ψάχνουν τη μέγιστη δυνατή απόδοση στον μικρότερο δυνατό χρόνο. Αλλά, τώρα, μη μπούμε σε αυτή τη συζήτηση…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Είναι λίγο τεχνική η συζήτηση.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να μην μπούμε σε αυτή την τεχνική συζήτηση. Σημασία έχει το εξής: ότι στη δική μας περίπτωση τα μεγέθη της ελληνικής οικονομίας, αλλά και ο χρόνος που απομένει μέχρι την ολοκλήρωση του προγράμματος, επιτρέπουν το ξεδίπλωμα μιας στρατηγικής για την οριστική ανάκτηση της πρόσβασης στις αγορές. Σε εκείνη τη φάση, δεν ήταν αυτός ο λόγος για τον οποίο έγινε η έξοδος. Αντιθέτως, ήταν μια προσπάθεια να αποδειχθεί ότι υπάρχει μια ιστορία επιτυχίας στην Ελλάδα.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Κύριε Τζανακόπουλε, επειδή εδώ εμείς είμαστε λίγο πιο πρακτικοί άνθρωποι σε αυτή την εκπομπή, θέλω να σας ρωτήσω το εξής…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είναι πολύ πρακτικά αυτά που σας λέω.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Βεβαίως είναι πρακτικά, αλλά προσπαθούμε να τα κάνουμε κατανοητά και στον πολίτη. Με αυτή την έννοια. Δεν έχουν όλοι τελειώσει, ας πούμε, πανεπιστήμια, με την πολιτική οικονομία ανά χείρας. Λοιπόν, θέλω να σας ρωτήσω, κατ΄ αρχήν, αν έχετε καμιά πρόβλεψη για το πότε, ενδεχομένως, να λήξει το καθεστώς των capital controls. Γιατί αυτό είναι ένα πρακτικό εμπόδιο και στην ανάπτυξη που εσείς λέτε και επαγγέλλεστε.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κατ’ αρχάς, αυτό που πρέπει να σας πω είναι ότι τα capital controls έχουν ….

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Χαλαρώσει.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: …από το καλοκαίρι του 2015 μέχρι σήμερα έχουν χαλαρώσει αρκετές φορές με διαδοχικές αποφάσεις της κυβέρνησης και της Τράπεζας της Ελλάδος. Αυτή η διαδικασία χαλάρωσης θα συνεχίσει μέχρι την ολοκληρωτική απόληξη, εν πάση περιπτώσει, και των τελευταίων κεφαλαιακών ελέγχων. Δεν μπορώ να σας δώσω ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, αλλά νομίζω ότι δεν θα είμαστε μακριά από την αλήθεια, αν πούμε ότι με την ολοκλήρωση του προγράμματος θα υπάρξει και η ολική, εν πάση περιπτώσει, απόσβεση και των τελευταίων κεφαλαιακών ελέγχων. Αυτό που πρέπει να σας πω, όμως, τώρα είναι ότι δεν φαίνεται να υπάρχει πολύ μεγάλη επιρροή των κεφαλαιακών ελέγχων στους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας. Βεβαίως, είναι ένας παράγοντας, ο οποίος δημιουργεί κάποια προβλήματα, ωστόσο, στο επίπεδο που συζητάμε, δηλαδή στο επίπεδο της συνολικής ανάπτυξης, έχει μικρή επίπτωση. Παρόλα αυτά, γίνονται προσπάθειες και σε συνεργασία και με την Τράπεζα της Ελλάδος, αλλά και με τους δανειστές. Εξάλλου, γνωρίζουν ότι τα capital controls θα είναι κομμάτι και των επόμενων αξιολογήσεων για να προχωρήσουμε στη σταδιακή απόσυρσή τους. Αλλά, τώρα, συγκεκριμένες ημερομηνίες, προφανώς δεν μπορώ να σας πω.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Εντάξει, αλλά αυτό αφορά και το οικονομικό επιτελείο.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Νομίζω ότι σταδιακά θα χαλαρώσουμε περαιτέρω.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Να ρωτήσω κάτι άλλο, το οποίο επίσης είναι κρίσιμο. Επειδή είμαστε τέλη Ιουλίου, έρχεται η πρώτη δόση από το φόρο εισοδήματος και από την άλλη πλευρά υπάρχουν και άλλες επιβαρύνσεις, ΕΝΦΙΑ και λοιπά. Θα υπάρξει ίσως ένας σχεδιασμός ή ελαφρύνσεις για δόσεις έξω από τον εξωδικαστικό –που εκεί υπάρχουν πράγματι διαδικασίες- για τις 120 δόσεις, μιλάω τώρα, των εμπόρων κυρίως. Για τους πολίτες εγώ τώρα λέω. Μελετάτε κάτι τέτοιο ως κυβέρνηση; Το οικονομικό σας επιτελείο; Τι λέτε;

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Χθες, οι υπουργοί, ο κύριος Τσακαλώτος και η κυρία Παπανάτσου, μίλησαν αναλυτικά για το φορολογικό νομοσχέδιο. Αυτό που θέλω να σας πω είναι ότι δεν είναι η πρώτη φορά που…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Δεν είπα. Είπα τέλη Ιουλίου, κάθε χρόνο… Είναι δύσκολο το καλοκαίρι.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτό που πρέπει να κρατήσουμε είναι ότι εφόσον υπάρχουν οι προϋποθέσεις από το 2019 και μετά, θα μπουν σε ισχύ μια σειρά από φοροελαφρύνσεις και στον ΕΝΦΙΑ και τη φορολογία εισοδήματος. Θα μειωθεί ο συντελεστής φορολογίας εισοδήματος στο πρώτο σκαλοπάτι της κλίμακας από το 22% στο 20%. Ωστόσο, και σήμερα πρέπει να πούμε ότι οι ασφαλιστικές εισφορές και οι φορολογίες, σε συνδυασμό για αρκετά μεγάλη πλειοψηφία των Ελλήνων πολιτών δεν είναι τόσο επιβαρυμένη όσο παρουσιάζεται από τα συστημικά ΜΜΕ. Διότι, ξέρετε, γίνεται μια προσπάθεια να επιχειρηματολογήσουν ότι οι επιβαρύνσεις μπορεί να φτάνουν και το 70% ή το 75%. Δεν είναι ακριβές αυτό. Θέλω να σας πω για τους ελεύθερους επαγγελματίες, με βάση τουλάχιστον τα στατιστικά στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας, ασφαλιστικές εισφορές και φορολογία για το 50% με 60% των ελεύθερων επαγγελματιών, θα είναι, είτε στα ίδια επίπεδα, είτε μειωμένη. Για ένα 20%, θα είναι ελαφρά επιβαρυμένη, ενώ για το υπόλοιπο 20%, πράγματι, θα υπάρξουν κάποιες επιπλέον επιβαρύνσεις, οι οποίες όμως δεν φτάνουν σε αυτά τα ιλιγγιώδη νούμερα που βλέπουμε να δημοσιεύονται στις εφημερίδες, 75% και 80% και λοιπά. Σε καμία περίπτωση δεν προσπαθώ να πω ότι η κατάσταση είναι η καλύτερη. Βεβαίως, υπάρχουν δυσκολίες. Βεβαίως υπάρχουν προβλήματα. Ωστόσο, ξαναλέω, ότι είναι δεδομένο ότι βρισκόμαστε σε ένα πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής. Και όταν βρισκόμαστε σε πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής, αυτού του τύπου οι δυσκολίες είναι κομμάτι αυτού του προγράμματος. Και επίσης θέλω να πω ότι δεν υπήρχε η δυνατότητα από τη δική μας πλευρά, από την κυβέρνηση, έτσι ώστε αυτά τα ποσά, τα οποία είναι αναγκαία για να πιάνουμε τους στόχους του προγράμματος, δηλαδή 1,75% πρωτογενές πλεόνασμα το 2017, να βρεθούν από αλλού, έτσι όπως λέει η αξιωματική αντιπολίτευση. Εκτός αν μπούμε σε μια λογική να αρχίσουμε να κλείνουμε νοσοκομεία και σχολεία και να περιορίζουμε τις δημόσιες δαπάνες, πράγμα το οποίο ήταν η βασική στρατηγική της προηγούμενης κυβέρνησης. Δηλαδή, η περικοπή και άλλων δαπανών (από τη μεριά του ποσού) πράγμα που θα σήμαινε ότι πλέον θα οδηγούμασταν σε ολική κατάρρευση των κοινωνικών υπηρεσιών. Ήδη, είναι επιβαρυμένες. Αυτή είναι μια εντελώς διαφορετική αντίληψη μεταξύ της σημερινής κυβέρνησης, αλλά και της  σημερινής ηγεσίας της Ν.Δ., η οποία λέει ότι οι στόχοι μπορούν να πιαστούν μέσω των περαιτέρω περικοπών στον προϋπολογισμό της κυβέρνησης από το σκέλος των δαπανών. Όμως, πρέπει να ξέρετε ότι οι δαπάνες, κατά τη διάρκεια των προγραμμάτων δημοσιονομικής προσαρμογής, έχουν περικοπή σε τέτοιο βαθμό, που πλέον κάποια στιγμή δημιουργήθηκαν πραγματικά τεράστιες δυσκολίες για την καθημερινή λειτουργία.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ναι, απλώς, αυτό το Δημόσιο και με τις εταιρείες του Δημοσίου και με τα αχαρτογράφητα ακίνητα και λοιπά, ήταν ένα τέτοιο τέρας, κύριε Υπουργέ, το οποίο όσο και να περικοπεί από ότι φαίνεται, όσο και να ελεγχθεί, έχει πάντα εκπλήξεις. Τα ξέρετε, τα βλέπετε.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Βεβαίως. Όμως, κοιτάξτε, εδώ περιπτωσιολογούμε. Θέλω να σας πω το εξής: Από το 1996 μέχρι το 2010, πρέπει να καταλάβετε το εξής: οι δημόσιες δαπάνες στην Ελλάδα ήταν περίπου –δεν λέω ότι οι δαπάνες αυτές ήταν απολύτως ανταποδοτικές ή είχαν τη μέγιστη δυνατή κατεύθυνση και προσανατολισμό- σε καμία περίπτωση δεν ισχύει αυτό. Ως αριθμός, όμως, ως επίπεδο δαπανών, βρισκόταν στο μέσο όρο της Ευρωζώνης. Εκεί που είχε πρόβλημα η ελληνική οικονομία ήταν στο σκέλος της φορολογίας, διότι η φοροδιαφυγή ήταν τόσο εκτεταμένη, που κάθε χρόνο είχαμε 5% με 6% πίσω στο σκέλος των εσόδων. Από εκεί, δημιουργήθηκαν τα δομικά και διαρθρωτικά προβλήματα του διαρκούς ελλείμματος και της…

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Αυτό θα σας ρωτούσα, με αφορμή τον εντοπισμό εφοριακών και μάλιστα σε διεύθυνση ελέγχου του μεγάλου πλούτου καταλαβαίνω, έτσι, εννέα ανθρώπων, με υπέρογκες διαφορές -είδα τον κατάλογο, που σωστά το δημοσιοποίησε, κατά τη γνώμη μου,  το υπουργείο Οικονομικών- οι οποίοι έλεγχαν υποτίθεται τους μεγαλοφοροφυγάδες, παρουσίασαν διαφορές 500.000 ευρώ.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν είναι μόνο αυτή η είδηση. Υπάρχει και μια είδηση, που διάβαζα χθες, για τη σύλληψη και την εξάρθρωση ενός τεράστιου κυκλώματος λαθρεμπορίας καπνού. Έτσι καταπολεμάται η φοροδιαφυγή, έτσι καταπολεμάται η προσπάθεια που γίνεται από πολλούς να πλουτίζουν σε βάρος του συνόλου του ελληνικού λαού.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Να χτυπήσεις το σύστημα και των συνεργατών.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτά να τα ακούν όσοι λένε ότι από τη μεριά της ελληνικής κυβέρνησης δεν γίνεται τίποτα για την πάταξη της φοροδιαφυγής και του λαθρεμπορίου. Είμαστε η μοναδική κυβέρνηση, η οποία έχει να παρουσιάσει πραγματικά έργο σε αυτό το πεδίο.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Τώρα, κύριε Υπουργέ, οι λίστες θα ελεγχθούν μετά την απόφαση του ΣτΕ; Είχαμε, βέβαια, τη γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του κράτους, που επέτρεψε…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είχαμε τη γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, η οποία πλέον θα μελετηθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων και θα προχωρήσει η Αρχή σε αυτό το οποίο θα θεωρήσει ότι είναι και η ορθή πρακτική. Κατά τη γνώμη μου, με βάση τη γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, μπορούμε απρόσκοπτα να συνεχίσουμε στην Ανεξάρτητη Αρχή τον έλεγχο των μισθών και εκθέσεις που πάνε πίσω μέχρι και 10 χρόνια.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Καταλήγοντας, γιατί σας απασχόλησα αρκετά, είναι ένα καλοκαίρι χωρίς διακοπές. Θα είναι ένα καλοκαίρι και με πολιτικές εξελίξεις, θα έχουμε αλλαγές στην κυβέρνηση; Γιατί, χθες το βράδυ, υπήρξε μια έντονη φημολογία για αλλαγές σε συγκεκριμένα υπουργεία, δεν θα πω τώρα σε ποια, γιατί δεν θέλω να βάλω σε αναστάτωση συγκεκριμένους τομείς…

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Κοιτάξτε, ο Πρωθυπουργός δεν κυβερνά με βάση τις φημολογίες ή τα δημοσιεύματα των εφημερίδων. Η αξιολόγηση της κυβέρνησης είναι καθημερινή. Οι παρεμβάσεις για την αποτελεσματικότερη και ταχύτερη και η βέλτιστη λειτουργία της κυβέρνησης, είναι καθημερινές, είναι ώρα την ώρα και λεπτό το λεπτό. Και γι’ αυτό το λόγο, σας λέω ότι οποιαδήποτε συζήτηση περί ανασχηματισμού ή περί αλλαγών, αυτή τη στιγμή, νομίζω ότι αποσπά την κυβέρνηση από το έργο, το οποίο έχει να υλοποιήσει.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Ε, καλά, δεν περίμενα, βέβαια, να μου το προαναγγείλλετε αν γίνει ανασχηματισμός, αλλά επειδή χθες το βράδυ υπήρξε μια έντονη φημολογία.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Σας είπα, όμως, ότι ο Πρωθυπουργός δεν κυβερνά με βάση τις φημολογίες ή τα δημοσιεύματα, ούτε στην περίπτωση για την έξοδο στις αγορές, ούτε στην περίπτωση του ανασχηματισμού, ούτε σε καμία άλλη περίπτωση δεν καθορίζει τις πολιτικές του αποφάσεις από το τι φημολογείται, από το τι δημοσιεύεται, από το τι επιθυμούν κάποιοι ή δεν επιθυμούν κάποιοι άλλοι.

ΠΑΠΑΔΑΚΟΥ: Να σας ευχαριστήσω πάρα πολύ που ήσασταν εδώ μαζί μας σήμερα. Να έχετε ένα καλοκαίρι.

ΤΖΑΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να είστε καλά.